禮記

禮記

KR1d0052_tls_015-1a

** 15 喪服小記

15.1斬衰,

括髮以麻;

為母,

括髮以麻,

免而以布。

齊衰,

惡笄以終喪。

# src: LIJI 15.01.02; Couvreur 1.742f; Su1n Xïda4n 9.20f; Jia1ng Yi4hua2 443; Yishu 27:45.5a-8a; tr. Legge 2.40;

# dating: 8110

男子冠而婦人笄,

男子免而婦人髽。

其義:

為男子則免,

為婦人則髽。

KR1d0052_tls_015-2a

15.2苴杖,

竹也;

削杖,

桐也。

KR1d0052_tls_015-3a

# src: LIJI 15.01.03; Couvreur 1.743f; Su1n Xïda4n 9.22; Jia1ng Yi4hua2 444; Yishu 27:45.9a-9b; tr. Legge 2.41;

# dating: 8110

15.3祖父卒,

而后為祖母後者三年。

KR1d0052_tls_015-4a

15.4為父母、

長子稽顙。

大夫弔之,

雖緦必稽顙。

婦人為夫與長子稽顙,

其餘則否。

KR1d0052_tls_015-5a

# src: LIJI 15.01.04; Couvreur 1.743f; Su1n Xïda4n 9.23; Jia1ng Yi4hua2 445; Yishu 27:45.10b-11a; tr. Legge 2.42;

# dating: 8110

15.5男主必使同姓,

婦主必使異姓。

KR1d0052_tls_015-6a

15.6為父後者,

為出母無服。

KR1d0052_tls_015-7a

# src: LIJI 15.01.05; Couvreur 1.744; Su1n Xïda4n 9.23; Jia1ng Yi4hua2 445; Yishu 27:45.11b; tr. Legge 2.42;

# dating: 8110

15.7親親,

以三為五,

以五為九。

上殺、

下殺、

旁殺,

而親畢矣。

KR1d0052_tls_015-8a

# src: LIJI 15.01.06; Couvreur 1.745f; Su1n Xïda4n 9.25f; Jia1ng Yi4hua2 446; Yishu 27:45.16a; tr. Legge 2.42;

# dating: 8110

15.8王者禘其祖之所自出,

以其祖配之,

而立四廟。

庶子王

亦如之。

KR1d0052_tls_015-9a

# src: LIJI 15.01.07; Couvreur 1.745f; Su1n Xïda4n 9.26f; Jia1ng Yi4hua2 446; Yishu 27:45.19a-21b; tr. Legge 2.43;

# dating: 8110

15.9別子為祖,

繼別為宗,

繼禰者為小宗。

有五世而遷之宗,

其繼高祖者也。

是故

祖遷於上,

宗易於下。

尊祖故敬宗,

敬宗所以尊祖、禰也。

# src: LIJI 15.01.08; Couvreur 1.747f; Su1n Xïda4n 9.28f; Jia1ng Yi4hua2 446; Yishu 27:45.22b-26a; tr. Legge 2.43;

# dating: 8110

庶子不祭祖者,

明其宗也。

庶子不為長子斬,

不繼祖與禰故也。

庶子不祭殤與無後者,

殤與無後者從祖祔食。

KR1d0052_tls_015-10a

# src: LIJI 15.01.09; Couvreur 1.747f; Su1n Xïda4n 9.29f; Jia1ng Yi4hua2 446f; Yishu 27:45.28b-29b; tr. Legge 2.44;

# dating: 8110

15.10庶子不祭禰者,

明其宗也。

KR1d0052_tls_015-11a

15.11親親、尊尊、長長,

男女之有別,

人道之大者也。

KR1d0052_tls_015-12a

# src: LIJI 15.01.10; Couvreur 1.748f; Su1n Xïda4n 9.31; Jia1ng Yi4hua2 447; Yishu 27:45.31a; tr. Legge 2.44;

# dating: 8110

15.12從服者,

所從亡,

則已。

屬從者,

所從雖沒也服。

妾從女君而出,

則不為女君之子服。

KR1d0052_tls_015-13a

# src: LIJI 15.01.11; Couvreur 1.748f; Su1n Xïda4n 9.32; Jia1ng Yi4hua2 447; Yishu 27:45.32b; tr. Legge 2.45;

# dating: 8110

15.13禮、不王不禘。

KR1d0052_tls_015-14a

15.14世子不降妻之父母;

其為妻也,

與大夫之適子同。

KR1d0052_tls_015-15a

# src: LIJI 15.01.12; Couvreur 1.749f; Su1n Xïda4n 9.32; Jia1ng Yi4hua2 447f; Yishu 27:45.34a; tr. Legge 2.45;

# dating: 8110

15.15父為士,

子為天子諸侯,

則祭以天子諸侯,

其尸服以士服。

父為天子諸侯,

子為士,

祭以士,

其尸服以士服。

KR1d0052_tls_015-16a

# src: LIJI 15.01.13; Couvreur 1.750f; Su1n Xïda4n 9.33; Jia1ng Yi4hua2 448; Yishu 27:45.37a; tr. Legge 2.45;

# dating: 8110

15.16婦當喪而出,

則除之。

為父母喪,

未練而出,

則三年。

既練而出,

則已。

# src: LIJI 15.01.14; Couvreur 1.750f; Su1n Xïda4n 9.33f; Jia1ng Yi4hua2 448f; Yishu 27:45.37a-38b; tr. Legge 2.45;

# dating: 8110

未練而反,

則期;

既練而反,

則遂之。

KR1d0052_tls_015-17a

15.17再期之喪,

三年也;

期之喪,

二年也。

九月、七月之喪,

三時也;

# src: LIJI 15.01.15; Couvreur 1.750f; Su1n Xïda4n 9.34; Jia1ng Yi4hua2 449; Yishu 27:45.38b; tr. Legge 2.45;

# dating: 8110

五月之喪,

二時也,

三月之喪,

一時也。

故期而祭,

禮也;

期而除喪,

道也。

祭不為除喪也。

# src: LIJI 15.01.16; Couvreur 1.751f; Su1n Xïda4n 9.34f; Jia1ng Yi4hua2 449; Yishu 27:45.40a-45a; tr. Legge 2.46;

# dating: 8110

三年而后葬者必再祭,

其祭之間不同時,而除喪。

大功者主人之喪,

有三年者,

則必為之再祭。

朋友,

虞、祔而已。

士妾有子

而為之緦,

無子則已。

# src: LIJI 15.01.17; Couvreur 1.752f; Su1n Xïda4n 9.36; Jia1ng Yi4hua2 449; Yishu 27:45.45b-48a; tr. Legge 2.47;

# dating: 8110

生不及祖父母、諸父、昆弟

而父稅喪,

己則否。

為君之父母、妻、長子,

君已除喪而后聞喪,

則不稅。

降而在緦小功者,

則稅之。

# src: LIJI 15.01.18; Couvreur 1.752f; Su1n Xïda4n 9.37; Jia1ng Yi4hua2 449; Yishu 27:45.48b; tr. Legge 2.47;

# dating: 8110

近臣,

君服斯服矣。

其餘,

從而服,

不從而稅。

君雖未知喪,

臣服已。

KR1d0052_tls_015-18a

# src: LIJI 15.02.01; Couvreur 1.754f; Su1n Xïda4n 9.37f; Jia1ng Yi4hua2 451; Yishu 27:46.1a-3a; tr. Legge 2.48;

# dating: 8110

15.18虞,

杖不入於室;

祔,

杖不升於堂。

KR1d0052_tls_015-19a

15.19為君母後者,

君母卒,

則不為君母之黨服。

KR1d0052_tls_015-20a

15.20絰殺五分而去一,

杖大如絰。

KR1d0052_tls_015-21a

# src: LIJI 15.02.02; Couvreur 1.754f; Su1n Xïda4n 9.38f; Jia1ng Yi4hua2 452; Yishu 27:46.4a-5b; tr. Legge 2.49;

# dating: 8110

15.21妾為君之長子

與女君同。

除喪者

先重者,

易服者

易輕者。

無事不辟廟門。

哭皆於其次。

KR1d0052_tls_015-22a

# src: LIJI 15.02.03; Couvreur 1.756f; Su1n Xïda4n 9.39f; Jia1ng Yi4hua2 453; Yishu 27:46.6a-8a; tr. Legge 2.49;

# dating: 8110

15.22復與書銘,

自天子達於士,

其辭一也。

男子稱名,

婦人書姓與伯仲,

如不知姓則書氏。

KR1d0052_tls_015-23a

15.23斬衰之葛與齊衰之麻同。

齊衰之葛與大功之麻同,

麻同

皆兼服之。

KR1d0052_tls_015-24a

# src: LIJI 15.02.04; Couvreur 1.756f; Su1n Xïda4n 9.40; Jia1ng Yi4hua2 454; Yishu 27:46.10b-11a; tr. Legge 2.50;

# dating: 8110

15.24報葬者報虞,

三月而後卒哭。

KR1d0052_tls_015-25a

15.25父母之喪偕,

先葬者不虞、祔,

待後事。

其葬,

服斬衰。

KR1d0052_tls_015-26a

# src: LIJI 15.02.05; Couvreur 1.757f; Su1n Xïda4n 9.41f; Jia1ng Yi4hua2 455f; Yishu 27:46.12a-14b; tr. Legge 2.50;

# dating: 8110

15.26大夫降其庶子,

其孫不降其父。

大夫不主士之喪。

KR1d0052_tls_015-27a

15.27為慈母之父母無服。

KR1d0052_tls_015-28a

15.28夫為人後者,

其妻為舅姑大功。

KR1d0052_tls_015-29a

15.29士祔於大夫則易牲。

KR1d0052_tls_015-30a

# src: LIJI 15.02.06; Couvreur 1.757f; Su1n Xïda4n 9.43; Jia1ng Yi4hua2 456; Yishu 27:46.15b; tr. Legge 2.50;

# dating: 8110

15.30繼父不同居也者,

必嘗同居。

皆無主後。

同財而祭其祖、禰為同居;

有主後者為異居。

KR1d0052_tls_015-31a

# src: LIJI 15.02.07; Couvreur 1.759f; Su1n Xïda4n 9.43f; Jia1ng Yi4hua2 457; Yishu 27:46.18a; tr. Legge 2.51;

# dating: 8110

15.31哭朋友者

於門外之右,南面。

KR1d0052_tls_015-32a

15.32祔葬者不筮宅。

KR1d0052_tls_015-33a

# src: LIJI 15.02.08; Couvreur 1.759f; Su1n Xïda4n 9.44f; Jia1ng Yi4hua2 457; Yishu 27:46.18a-18b; tr. Legge 2.51;

# dating: 8110

15.33士大夫不得祔於諸侯,

祔於諸祖父之為士大夫者,

其妻祔於諸祖姑。

妾祔於妾祖姑。

亡則中一以上而祔。

祔必以其昭穆。

諸侯不得祔於天子,

天子諸侯大夫可以祔於士。

KR1d0052_tls_015-34a

# src: LIJI 15.02.09; Couvreur 1.761f; Su1n Xïda4n 9.45f; Jia1ng Yi4hua2 457f; Yishu 27:46.21b-26b; tr. Legge 2.52;

# dating: 8110

15.34為母之君母,

母卒則不服。

KR1d0052_tls_015-35a

15.35宗子,

母在為妻禫。

KR1d0052_tls_015-36a

15.36為慈母後者,

為庶母可也,

為祖庶母可也。

KR1d0052_tls_015-37a

15.37為父母、妻、長子禫。

KR1d0052_tls_015-38a

15.38慈母與妾母,

不世祭也。

KR1d0052_tls_015-39a

# src: LIJI 15.02.10; Couvreur 1.762f; Su1n Xïda4n 9.47; Jia1ng Yi4hua2 458; Yishu 27:46.29a; tr. Legge 2.52;

# dating: 8110

15.39丈夫冠而不為殤,

婦人笄而不為殤。

KR1d0052_tls_015-40a

15.40為殤後者,

以其服服之。

KR1d0052_tls_015-41a

# src: LIJI 15.02.11; Couvreur 1.762f; Su1n Xïda4n 9.47f; Jia1ng Yi4hua2 458; Yishu 27:46.30b-32b; tr. Legge 2.53;

# dating: 8110

15.41久而不葬者,

唯主喪者不除;

其餘以麻終月數者,

除喪則已。

KR1d0052_tls_015-42a

15.42箭笄終喪三年。

齊衰三月與大功同者,

繩屨。

KR1d0052_tls_015-43a

# src: LIJI 15.02.12; Couvreur 1.764f; Su1n Xïda4n 9.48; Jia1ng Yi4hua2 459; Yishu 27:46.33a-33b; tr. Legge 2.53;

# dating: 8110

15.43練,

筮日、筮尸、

視濯,

皆要絰、杖、繩屨。

有司告具

而后去杖。

筮日、筮尸,

有司告事畢而后杖,

拜送賓。

# src: LIJI 15.02.13; Couvreur 1.764f; Su1n Xïda4n 9.49; Jia1ng Yi4hua2 459; Yishu 27:46.33b; tr. Legge 2.53;

# dating: 8110

大祥,

吉服而筮尸。

KR1d0052_tls_015-44a

# src: LIJI 15.02.14; Couvreur 1.764f; Su1n Xïda4n 9.49f; Jia1ng Yi4hua2 460; Yishu 27:46.34b; tr. Legge 2.54;

# dating: 8110

15.44庶子在父之室,

則為其母不禫。

庶子不以杖即位。

父不主庶子之喪,

則孫以杖即位可也。

父在,

庶子為妻,

以杖即位可也。

KR1d0052_tls_015-45a

# src: LIJI 15.02.15; Couvreur 1.765f; Su1n Xïda4n 9.50; Jia1ng Yi4hua2 460; Yishu 27:46.35b; tr. Legge 2.54;

# dating: 8110

15.45諸侯弔於異國之臣,

則其君為主。

KR1d0052_tls_015-46a

15.46諸侯弔,

必皮弁錫衰。

所弔雖已葬,

主人必免。

主人未喪服,

則君亦不錫衰。

KR1d0052_tls_015-47a

# src: LIJI 15.02.16; Couvreur 1.765f; Su1n Xïda4n 9.51f; Jia1ng Yi4hua2 461; Yishu 27:46.37b; tr. Legge 2.54;

# dating: 8110

15.47養有疾者不喪服,

遂以主其喪。

非養者入主人之喪,

則不易己之喪服。

養尊者必易服,

養卑者否。

KR1d0052_tls_015-48a

# src: LIJI 15.02.17; Couvreur 1.766f; Su1n Xïda4n 9.52; Jia1ng Yi4hua2 461; Yishu 27:46.39b-40b; tr. Legge 2.55;

# dating: 8110

15.48妾無妾祖姑者,

易牲而祔於女君可也。

KR1d0052_tls_015-49a

15.49婦之喪、虞、卒哭,

其夫若子主之。

祔,

則舅主之。

# src: LIJI 15.02.18; Couvreur 1.766f; Su1n Xïda4n 9.52f; Jia1ng Yi4hua2 461; Yishu 27:46.40b-41b; tr. Legge 2.55;

# dating: 8110

士不攝大夫。

士攝大夫

唯宗子。

主人未除喪,

有兄弟自他國至,

則主人不免而為主。

# src: LIJI 15.02.19; Couvreur 1.768f; Su1n Xïda4n 9.53; Jia1ng Yi4hua2 462f; Yishu 27:46.41b-43a; tr. Legge 2.55;

# dating: 8110

陳器之道,

多陳之而省納之可也;

省陳之而盡納之可也。

KR1d0052_tls_015-50a

15.50奔兄弟之喪,

先之墓而後之家,

為位而哭,

所知之喪,

則哭於宮而后之墓。

KR1d0052_tls_015-51a

15.51父不為眾子次於外。

# src: LIJI 15.02.20; Couvreur 1.769f; Su1n Xïda4n 9.54f; Jia1ng Yi4hua2 463f; Yishu 27:46.43b-45a; tr. Legge 2.56;

# dating: 8110

與諸侯為兄弟者服斬。

下殤小功,

帶,

澡麻不絕本,

詘而反以報之。

婦祔於祖姑,

祖姑有三人,

則祔於親者。

KR1d0052_tls_015-52a

# src: LIJI 15.02.21; Couvreur 1.769f; Su1n Xïda4n 9.55; Jia1ng Yi4hua2 464; Yishu 27:46.46b-48b; tr. Legge 2.56;

# dating: 8110

15.52其妻,為大夫而卒,

而后其夫不為大夫,

而祔於其妻則不易牲。

妻卒而后夫為大夫,

而祔於其妻,

則以大夫牲。

KR1d0052_tls_015-53a

15.53為父後者,

為出母無服。

無服也者,

喪者不祭故也。

KR1d0052_tls_015-54a

# src: LIJI 15.02.22; Couvreur 1.770; Su1n Xïda4n 9.55f; Jia1ng Yi4hua2 465; Yishu 27:46.49a; tr. Legge 2.57;

# dating: 8110

15.54婦人不為主而杖者:

姑在為夫杖,

母為長子削杖。

女子子在室為父母,

其主喪者不杖,

則子一人杖。

KR1d0052_tls_015-55a

# src: LIJI 15.02.23; Couvreur 1.770; Su1n Xïda4n 9.56; Jia1ng Yi4hua2 465; Yishu 27:46.50b; tr. Legge 2.58;

# dating: 8110

15.55緦小功,

虞、卒哭則免。

既葬而不報虞,

則雖主人皆冠,

及虞則皆免。

為兄弟,

既除喪已。

及其葬也,

反服其服。

報虞卒哭則免。

如不報虞則除之。

# src: LIJI 15.02.24; Couvreur 1.770; Su1n Xïda4n 9.56f; Jia1ng Yi4hua2 465; Yishu 27:46.50b-51b; tr. Legge 2.58;

# dating: 8110

遠葬者比反哭者皆冠,

及郊而后免,反哭。

君弔,

雖不當免時也,

主人必免,

不散麻。

雖異國之君,

免也。

親者皆免。

# src: LIJI 15.02.25; Couvreur 1.773f; Su1n Xïda4n 9.57; Jia1ng Yi4hua2 466; Yishu 27:46.52b; tr. Legge 2.58;

# dating: 8110

除殤之喪者,

其祭也必玄。

KR1d0052_tls_015-56a

15.56除成喪者,

其祭也

朝服縞冠。

KR1d0052_tls_015-57a

# src: LIJI 15.02.26; Couvreur 1.773f; Su1n Xïda4n 9.58; Jia1ng Yi4hua2 466; Yishu 27:46.53b; tr. Legge 2.58;

# dating: 8110

15.57奔父之喪,

括髮於堂上,

袒,降、踊,

襲絰于東方。

奔母之喪,

不括髮,

袒於堂上,

降、踊,

襲免于東方,

# src: LIJI 15.02.27; Couvreur 1.773f; Su1n Xïda4n 9.58; Jia1ng Yi4hua2 466; Yishu 27:46.53b; tr. Legge 2.58;

# dating: 8110

絰即位,成踊,

出門,哭止。

三日而五哭三袒。

KR1d0052_tls_015-58a

# src: LIJI 15.02.28; Couvreur 1.773f; Su1n Xïda4n 9.58; Jia1ng Yi4hua2 467; Yishu 27:46.54b; tr. Legge 2.59;

# dating: 8110

15.58適婦不為舅後者,

則姑為之小功。