春秋左傳
春秋左傳
** 8 成公
A8.1《成公元年經》
A8.1.1元年春,
王正月,
公即位。
A8.1.2二月辛酉,
葬我君宣公。
A8.1.3無冰。
A8.1.4三月,
作丘甲。
A8.1.5夏,
臧孫許及晉侯盟于赤棘。
A8.1.6秋,
王師敗績于茅戎。
A8.1.7冬十月。
B8.1《成公元年傳》
B8.1.1元年春。
晉侯使瑕嘉平戎于王,
單襄公如晉拜成。
劉康公徼戎,
將遂伐之。
# src: ZUO Cheng 1.1.2 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i2; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 337
# dating: 8120
叔服曰:
「背盟而欺大國,
此必敗。
背盟,不祥;
欺大國,
不義;
神、人弗助,
將何以勝?」
# src: ZUO Cheng 1.1.3 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i2; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 337
# dating: 8120
不聽,
遂伐茅戎。
三月癸未,
敗績于徐吾氏。
# src: ZUO Cheng 1.2.1 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i3; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 337
# dating: 8120
B8.1.2為齊難故,
作丘甲。
# src: ZUO Cheng 1.3.1 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i4; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 337
# dating: 8120
B8.1.3聞齊將出楚師,
夏,
盟于赤棘。
# src: ZUO Cheng 1.4.1 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i4; Wa2ng Sho3uqia1n 585
# dating: 8120
B8.1.4秋,
王人來告敗。
# src: ZUO Cheng 1.5.1 (590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i4; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 338
# dating: 8120
B8.1.5冬,
臧宣叔令脩賦、繕完、具守備,
曰:
「齊、楚結好,
我新與晉盟,
晉、楚爭盟,
# src: ZUO Cheng 1.5.2(590 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 7i4; Wa2ng Sho3uqia1n 585; tr. Legge: 338
# dating: 8120
齊師必至。
雖晉人伐齊,
楚必救之,
是齊、楚同我也。
知難而有備,乃可以逞。」
# src: ZUO Cheng 2.1.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 786; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:109
# dating: 8120
A8.2《成公二年經》
A8.2.1二年春,
齊侯伐我北鄙。
A8.2.2夏四月丙戌,
衛孫良夫帥師及齊師戰于新築,
衛師敗績。
A8.2.3六月癸酉,
季孫行父、
臧孫許、
叔孫僑如、
公孫嬰齊帥師會晉郤克、
衛孫良夫、
曹公子首及齊侯戰于鞌,
齊師敗績。
A8.2.4秋七月,
齊侯使國佐如師。
己酉,
及國佐盟于袁婁。
A8.2.5八月壬午,
宋公鮑卒。
A8.2.6庚寅,
衛侯速卒。
A8.2.7取汶陽田。
A8.2.8冬,
楚師、
鄭師侵衛。
A8.2.9十有一月,
公會楚公子嬰齊于蜀。
A8.2.10丙申,
公及楚人、
秦人、
宋人、
陳人、
衛人、
鄭人、
齊人、
曹人、
邾人、
薛人、
鄫人盟于蜀。
B8.2《成公二年傳》
B8.2.1二年春,
齊侯伐我北鄙,
圍龍。
頃公之嬖人盧蒲就魁門焉。
龍人囚之。
齊侯曰:
「勿殺,
吾與而盟,
無入而封。」
# src: ZUO Cheng 2.1.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 786; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:109
# dating: 8120
弗聽,
殺而膊諸城上。
齊侯親鼓,
士陵城。
三日,
取龍。
遂南侵,
及巢丘。
# src: ZUO Cheng 2.2.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 786; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:110
# dating: 8120
B8.2.2衛侯使孫良夫、石稷、甯相、向禽將侵齊,
與齊師遇。
石子欲還。
孫子曰:
「不可。
以師伐人,
遇其師而還,
將謂君何?
# src: ZUO Cheng 2.2.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 787; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:110
# dating: 8120
若知不能,
則如無出。
今既遇矣,
不如戰也。」
# src: ZUO Cheng 2.2.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 787; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:110
# dating: 8120
夏,
有。
石成子曰:
「師敗矣,
子不少須,
眾懼盡。
子喪師徒,
何以復命?」
皆不對。
# src: ZUO Cheng 2.2.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 787; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:110
# dating: 8120
又曰:
「子,
國卿也。
隕子,
辱矣。
子以眾退,
我此乃止。」
且告
車來甚眾。
# src: ZUO Cheng 2.2.5 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 788; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:110
# dating: 8120
齊師乃止,
次于鞫居。
新築人仲叔于奚
救孫桓子,
桓子是以免。
# src: ZUO Cheng 2.2.6 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 788; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
既,
衛人賞之以邑,
辭,
請曲縣、
繁纓以朝。
# src: ZUO Cheng 2.2.7 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 788; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
許之。
仲尼聞之曰:
「惜也,
不如多與之邑。
唯器與名,
不可以假人,
君之所司也。
名以出信,
信以守器,
器以藏禮,
禮以行義,
義以生利,
利以平民,
# src: ZUO Cheng 2.2.8 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 789; Wa2ng Sho3uqia1n 587; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
政之大節也。
若以假人,
與人政也。
政亡,
則國家從之,
弗可止也已。」
# src: ZUO Cheng 2.3.1(589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 789; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
B8.2.3孫桓子還於新築,
不入,
遂如晉乞師。
臧宣叔亦如晉
乞師。
皆主郤獻子。
晉侯許之七百乘。
# src: ZUO Cheng 2.3.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 789; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
郤子曰:
「此城濮之賦也。
有先君之明與先大夫之肅,
故捷。
克於先大夫,
無能為役,
請八百乘。」
許之。
# src: ZUO Cheng 2.3.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 789; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:111
# dating: 8120
郤克將中軍,
士燮佐上軍,
欒書將下軍,
韓厥為司馬,
以救魯、
衛。
臧宣叔逆晉師,
且道之。
季文子帥師會之。
# src: ZUO Cheng 2.3.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 790; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:112
# dating: 8120
及衛地,
韓獻子將斬人,
郤獻子馳,
將救之。
至,
則既斬之矣。
郤子使速以徇,
告其僕曰:
「吾以分謗也。」
師從齊師于莘。
# src: ZUO Cheng 2.3.5 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 790; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:112
# dating: 8120
六月壬申,
師至于靡笄之下。
齊侯使請戰,
曰:
「子以君師辱於敝邑,
不腆敝賦,
詰朝請見。」
# src: ZUO Cheng 2.3.6 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 790; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:112
# dating: 8120
對曰:
「晉與魯、衛,兄弟也,
來告曰:
『大國朝夕
釋憾於敝邑之地。』
寡君不忍,
使群臣請於大國,
無令輿師淹於君地。
能進不能退,
君無所辱命。」
# src: ZUO Cheng 2.3.7 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 791; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
齊侯曰:
「大夫之許,
寡人之願也;
若其不許,
亦將見也。」
齊高固入晉師,
桀石以投人,
# src: ZUO Cheng 2.3.8 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 791; Wa2ng Sho3uqia1n 590; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
禽之而乘其車,
繫桑本焉,
以徇齊壘,
曰:
「欲勇者賈余餘勇!」
# src: ZUO Cheng 2.3.9 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 791; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
癸酉,
師陳于鞌。
邴夏御齊侯,
逢丑父為右。
晉解張御郤克,
鄭丘緩為右。
# src: ZUO Cheng 2.3.10 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 791; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
齊侯曰:
「余姑翦滅此
而朝食。」
不介馬而馳之。
郤克傷於矢,
流血及屨,
未絕鼓音,
# src: ZUO Cheng 2.3.11 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 792; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
曰:
「余病矣!」
張侯曰:
「自始合,
而矢貫余手及肘,
余折以御。
左輪朱殷,
豈敢言病?
吾子忍之!」
# src: ZUO Cheng 2.3.12 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 792; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
緩曰:
「自始合,
苟有險,
余必下推車,
子豈識之?
然子病矣!」
# src: ZUO Cheng 2.3.13 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 792; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
張侯曰:
「師之耳目,
在吾旗鼓,
進退從之。
此車一人殿之,
可以集事。
若之何其
以病敗君之大事也?
擐甲執兵,
固即死也,
病未及死,
吾子勉之!」
# src: ZUO Cheng 2.3.14 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 792; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:113
# dating: 8120
左并轡,
右援枹而鼓。
馬逸不能止,
師從之。
齊師敗績。
逐之,
三周華不注。
# src: ZUO Cheng 2.3.15 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 793; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:114
# dating: 8120
韓厥夢子輿
謂己曰:
「旦辟左右!」
故中御
而從齊侯。
邴夏曰:
「射其御者,
君子也。」
# src: ZUO Cheng 2.3.16 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 793; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:114
# dating: 8120
公曰:
「謂之君子而射之,
非禮也。」
射其左,
越于車下。
射其右,
斃于車中。
綦毋張喪車,
從韓厥曰:
「請寓乘!」
# src: ZUO Cheng 2.3.17 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 793; Wa2ng Sho3uqia1n 593; tr. Watson 1989:114
# dating: 8120
從左右,
皆肘之,
使立於後。
韓厥俛,
定其右。
逢丑父與公易位。
# src: ZUO Cheng 2.3.18 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 793; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:114
# dating: 8120
將及華泉,
驂絓於木
而止。
丑父寢於轏中,
蛇出於其下,
以肱擊之,
傷而匿之,
# src: ZUO Cheng 2.3.19 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 794; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:115
# dating: 8120
故不能推車
而及。
韓厥執縶馬前,
再拜稽首,
奉觴加璧以進,
曰:
「寡君使群臣
為魯、衛請,
# src: ZUO Cheng 2.3.20 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 794; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:115
# dating: 8120
曰:
『無令輿師陷入君地。』
下臣不幸,
屬當戎行,
無所逃隱。
且懼奔辟,
而忝兩君。
臣辱戎士,
敢告不敏,
攝官承乏。」
# src: ZUO Cheng 2.3.21 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 794; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:115
# dating: 8120
丑父使公下,
如華泉取飲。
鄭周父
御佐車,
宛茷為右,
載齊侯以免。
韓厥獻丑父,
# src: ZUO Cheng 2.3.22 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 794; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:115
# dating: 8120
郤獻子將戮之,
呼曰:
「自今無有代其君任患者,
有一於此,
將為戮乎?」
郤子曰:
「人不難以死免其君,
我戮之,
不祥。
赦之,
以勸事君者。」
# src: ZUO Cheng 2.3.23 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 795; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:115
# dating: 8120
乃免之。
齊侯免,
求丑父,
三入三出。
每出,
齊師以帥退。
入于狄卒,
狄卒皆抽戈、
楯冒之。
以入于衛師,
# src: ZUO Cheng 2.3.24 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 795; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:116
# dating: 8120
衛師免之。
遂自徐關入。
齊侯見保者,
曰:
「勉之!
齊師敗矣!」
# src: ZUO Cheng 2.3.25 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 796; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:116
# dating: 8120
辟女子。
女子曰:
「君免乎?」
曰:
「免矣。」
曰:
「銳司徒免乎?」
曰:
「免矣。」
曰:
「苟君與吾父免矣,
可若何?」
乃奔。
# src: ZUO Cheng 2.3.26 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 796; Wa2ng Sho3uqia1n 596; tr. Watson 1989:116
# dating: 8120
齊侯以為有禮。
既而問之,
辟司徒之妻也。
予之石窌。
晉師從齊師,
入自丘輿。
擊馬陘。
齊侯使賓媚人賂
以紀甗、
玉磬與地。
# src: ZUO Cheng 2.3.27 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 797; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:116
# dating: 8120
「不可,
則聽客之所為。」
賓媚人致賂。
晉人不可,
曰:
「必以蕭同叔子為質,
而使齊之封內
盡東其畝。」
# src: ZUO Cheng 2.3.28 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 797; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:116
# dating: 8120
對曰:
「蕭同叔子非他,
寡君之母也。
若以匹敵,
則亦晉君之母也。
吾子布大命於諸侯,
而曰必質其母
以為信,
其若王命何?
# src: ZUO Cheng 2.3.29 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 797; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:117
# dating: 8120
且是以不孝令也。
《詩》曰:
『孝子不匱,
永錫爾類。』
若以不孝令於諸侯,
其無乃非德類也乎?
# src: ZUO Cheng 2.3.30 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 798; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:117
# dating: 8120
先王疆理天下,
物土之宜,
而布其利。
故《詩》曰:
『我疆我理,
南東其畝。』
今吾子疆理諸侯,
而曰『盡東其畝』而已,
# src: ZUO Cheng 2.3.31(589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 798; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:117
# dating: 8120
唯吾子戎車是利,
無顧土宜,
其無乃非先王之命也乎?
反先王則不義,
何以為盟主?
其晉實有闕。
# src: ZUO Cheng 2.3.32 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 798; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:117
# dating: 8120
四王之王也,
樹德而濟同欲焉;
五伯之霸也,
勤而撫之,
以役王命。
今吾子求合諸侯,
以逞無疆之欲,
# src: ZUO Cheng 2.3.33 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 798; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
《詩》曰:
『布政優優,
百祿是遒。』
子實不優,
而棄百祿,
諸侯何害焉?
不然,
寡君之命使臣,
則有辭矣。
曰:
# src: ZUO Cheng 2.3.34 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 799; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
『子以君師辱於敝邑,
不腆敝賦,
以犒從者。
畏君之震,
師徒橈敗。
吾子惠徼齊國之福,
不泯其社稷,
使繼舊好,
# src: ZUO Cheng 2.3.35 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 799; Wa2ng Sho3uqia1n 599; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
唯是先君之敝器、
土地不敢愛。
子又不許,
請收合餘燼,
背城借一。
敝邑之幸,
亦云從也;
況其不幸,
敢不唯命是聽?』」
# src: ZUO Cheng 2.3.36(589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 799; Wa2ng Sho3uqia1n 603; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
魯、衛諫曰:
「齊疾我矣。
其死亡者,
皆親暱也。
子若不許,
讎我必甚。
唯子,
則又何求?
子得其國寶,
我亦得地,
# src: ZUO Cheng 2.3.37 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 799; Wa2ng Sho3uqia1n 603; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
而紓於難,
其榮多矣。
齊、晉亦唯天所授,
豈必晉?」
晉人許之,
對曰:
「群臣帥賦輿,
以為魯、衛請。
若苟有以藉口,
而復於寡君,
君之惠也。
敢不唯命是聽?」
# src: ZUO Cheng 2.3.38 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 799; Wa2ng Sho3uqia1n 603; tr. Watson 1989:118
# dating: 8120
禽鄭自師
逆公。
秋七月,
晉師及齊國佐盟于爰婁。
# src: ZUO Cheng 2.3.39 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 800; Wa2ng Sho3uqia1n 603; tr. Watson 1989:119
# dating: 8120
使齊人歸
我汶陽之田。
公會晉師于上鄍。
賜三帥先路
三命之服。
司馬、司空、輿帥、
候正、亞旅
皆受一命之服。
# src: ZUO Cheng 2.4.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 801; Wa2ng Sho3uqia1n 605; tr. Legge: 347
# dating: 8120
B8.2.4八月,
宋文公卒,
始厚葬,
用蜃、炭,
益車、馬,
始用殉,
重器備。
# src: ZUO Cheng 2.4.2(589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 802; Wa2ng Sho3uqia1n 605; tr. Legge: 347
# dating: 8120
椁有四阿,
棺有翰、
檜。
君子謂華元、樂舉
「於是乎不臣。
臣、
治煩去惑者也,
是以伏死而爭。
今二子者,
君生則縱其惑,
死又益其侈,
是棄君於惡也,
何臣之為?」
# src: ZUO Cheng 2.5.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 803; Wa2ng Sho3uqia1n 605; tr. Legge: 347
# dating: 8120
B8.2.5九月,
衛穆公卒,
晉三子自役
弔焉,
哭於大門之外。
衛人逆之,
婦人哭於門內。
送亦如之。
遂常以葬。
# src: ZUO Cheng 2.6.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 803; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
B8.2.6楚之討陳夏氏也,
莊王欲納夏姬。
申公巫臣曰:
「不可。
君召諸侯,
以討罪也;
今納夏姬,
貪其色也。
貪色為淫。
淫為大罰。
# src: ZUO Cheng 2.6.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 803; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
《周書》曰
『明德慎罰』,
文王所以造周也。
明德、
務崇之之謂也,
慎罰、
務去之之謂也。
若興諸侯,
以取大罰,
非慎之也。
君其圖之!」
# src: ZUO Cheng 2.6.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 803; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
王乃止。
子反欲取之,
巫臣曰:
「是不祥人也。
是夭子蠻,
殺御叔,
弒靈侯,
戮夏南,
出孔、儀,
喪陳國,
何不祥如是?
# src: ZUO Cheng 2.6.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 804; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
人生實難,
其有不獲死乎!
天下多美婦人,
何必是?」
子反乃止。
王以予連尹襄老。
襄老死於邲,
不獲其尸。
# src: ZUO Cheng 2.6.5 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 804; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
其子黑要烝焉。
巫臣使道焉,
曰:
「歸,
吾聘女。」
又使自鄭召之,
曰:
「尸可得也,
必來逆之。」
姬以告王。
王問諸屈巫。
# src: ZUO Cheng 2.6.6 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 804; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
對曰:
「其信。
知罃之父、
成公之嬖也,
而中行伯之季弟也,
新佐中軍,
而善鄭皇戌,
甚愛此子。
其必因鄭而歸王子
與襄老之尸以求之。
# src: ZUO Cheng 2.6.7 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 804; Wa2ng Sho3uqia1n 606; tr. Legge: 347
# dating: 8120
鄭人懼於邲之役,
而欲求媚於晉,
其必許之。」
王遣夏姬歸。
將行,
謂送者曰:
「不得尸,
吾不反矣。」
# src: ZUO Cheng 2.6.8(589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 805; Wa2ng Sho3uqia1n 609; tr. Legge: 347
# dating: 8120
巫臣聘諸鄭,
鄭伯許之。
及共王即位,
將為陽橋之役,
使屈巫聘于齊,
且告師期。
# src: ZUO Cheng 2.6.9 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 805; Wa2ng Sho3uqia1n 609; tr. Legge: 347
# dating: 8120
巫臣盡室以行。
申叔跪從其父,
將適郢,
遇之,
曰:
「異哉!
夫子有三軍之懼,
而又有桑中之喜,
宜將竊妻以逃者也。」
# src: ZUO Cheng 2.6.10 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 805; Wa2ng Sho3uqia1n 609; tr. Legge: 348
# dating: 8120
及鄭,
使介反幣,
而以夏姬行。
將奔齊。
齊師新敗,
曰:
「吾不處不勝之國。」
遂奔晉,
而因郤至,
以臣於晉。
晉人使為邢大夫。
# src: ZUO Cheng 2.6.11 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 805; Wa2ng Sho3uqia1n 609; tr. Legge: 348
# dating: 8120
子反請
以重幣錮之。
王曰:
「止!
其自為謀也則過矣,
其為吾先君謀也則忠。
忠、
社稷之固也,
所蓋多矣。
# src: ZUO Cheng 2.6.12 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 609; tr. Legge: 348
# dating: 8120
且彼若能利國家,
雖重幣,
晉將可乎?
若無益於晉,
晉將棄之,
何勞錮焉?」
# src: ZUO Cheng 2.7.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 611; tr. Watson 1989:119
# dating: 8120
B8.2.7晉師歸,
范文子後入。
武子曰:
「無為吾望爾也乎?」
對曰:
「師有功,
國人喜以逆之,
先入,
必屬耳目焉,
是代帥受名也,
故不敢。」
# src: ZUO Cheng 2.7.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 611; tr. Watson 1989:119
# dating: 8120
武子曰:
「吾知免矣。」
郤伯見,
公曰:
「子之力也夫!」
對曰:
「君之訓也,
二三子之力也,
臣何力之有焉?」
# src: ZUO Cheng 2.7.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 611; tr. Watson 1989:119
# dating: 8120
范叔見,
勞之如郤伯。
對曰:
「庚所命也,
克之制也,
燮何力之有焉?」
欒伯見,
公亦如之。
# src: ZUO Cheng 2.7.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 611; tr. Watson 1989:119
# dating: 8120
對曰:
「燮之詔也,
士用命也,
書何力之有焉?」
# src: ZUO Cheng 2.8.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 806; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
B8.2.8宣公使求好于楚,
莊王卒,
宣公薨,
不克作好。
公即位,
受盟于晉,
會晉伐齊。
衛人不行使于楚,
而亦受盟于晉,
從於伐齊。
# src: ZUO Cheng 2.8.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 807; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
故楚令尹子重
為陽橋之役以救齊。
將起師,
子重曰:
「君弱,
群臣不如先大夫,
師眾而後可。
《詩》曰:
『濟濟多士,
文王以寧。』
# src: ZUO Cheng 2.8.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 807; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
夫文王猶用眾,
況吾儕乎?
且先君莊王屬之曰:
『無德以及遠方,
莫如惠恤其民,
而善用之。』」
# src: ZUO Cheng 2.8.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 807; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
乃大戶,
已責,
逮鰥,
救乏,
赦罪。
悉師,
王卒盡行。
彭名御戎,
蔡景公為左,
許靈公為右。
二君弱,
皆強冠之。
# src: ZUO Cheng 2.8.5 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 807; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
冬,
楚師侵衛,
遂侵我,師于蜀。
使臧孫往。
辭曰:
「楚遠而久,
固將退矣。
無功而受名,
臣不敢。」
# src: ZUO Cheng 2.8.6 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 807; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
楚侵及陽橋,
孟孫請往賂之
以執斲、
執鍼、織紝,
皆百人,
公衡為質,
以請盟。
楚人許平。
# src: ZUO Cheng 2.8.7 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 808; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
十一月,
公及楚公子嬰齊、蔡侯、許男、秦右大夫說、宋華元、陳公孫寧、衛孫良夫、鄭公子去疾及齊國之大夫盟于蜀。
# src: ZUO Cheng 2.8.8 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 808; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
卿不書,
匱盟也。
於是乎畏晉而竊與楚盟,
故曰
「匱盟」。
蔡侯、許男不書,
乘楚車也,
謂之失位。
# src: ZUO Cheng 2.8.9 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 808; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 348
# dating: 8120
君子曰:
「位其不可不慎也乎!
蔡、許之君,
一失其位,
不得列於諸侯,
況其下乎!
《詩》曰:
『不解于位,
民之攸塈。』
其是之謂矣。」
# src: ZUO Cheng 2.8.10 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 808; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 349
# dating: 8120
楚師及宋,
公衡逃歸。
臧宣叔曰:
「衡父不忍數年之不宴,
以棄魯國,
國將若之何?
誰居?
後之人必有任是夫!
國棄矣。」
# src: ZUO Cheng 2.8.11 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 808; Wa2ng Sho3uqia1n 612; tr. Legge: 349
# dating: 8120
是行也,
晉辟楚,
畏其眾也。
君子曰:
「眾之不可以已也。
大夫為政,
猶以眾克,
況明君而善用其眾乎?
《大誓》所謂商兆民離,
周十人同者,
眾也。」
# src: ZUO Cheng 2.9.1 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 809; Wa2ng Sho3uqia1n 616; tr. Legge: 349
# dating: 8120
B8.2.9晉侯使鞏朔
獻齊捷于周。
王弗見,
使單襄公辭焉,
曰:
「蠻夷戎狄,
不式王命,
淫湎毀常,
王命伐之,
# src: ZUO Cheng 2.9.2 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 809; Wa2ng Sho3uqia1n 616; tr. Legge: 349
# dating: 8120
則有獻捷。
王親受而勞之,
所以懲不敬、勸有功也。
兄弟
甥舅,
侵敗王略,
王命伐之,
告事而已,
不獻其功,
所以敬親暱、
禁淫慝也。
# src: ZUO Cheng 2.9.3 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 809; Wa2ng Sho3uqia1n 616; tr. Legge: 349
# dating: 8120
今叔父克遂,
有功于齊,
而不使命卿
鎮撫王室,
所使來撫余一人,
而鞏伯實來,
未有職司於王室,
又奸先王之禮。
# src: ZUO Cheng 2.9.4 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i10; Wa2ng Sho3uqia1n 616; tr. Legge: 349
# dating: 8120
余雖欲於鞏伯,
其敢廢舊典以忝叔父?
夫齊、
甥舅之國也,
而大師之後也,
寧不亦淫從其欲
以怒叔父,
抑豈不可諫誨?」
# src: ZUO Cheng 2.9.5 (589 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i10; Wa2ng Sho3uqia1n 616; tr. Legge: 349
# dating: 8120
士莊伯不能對。
王使委於三吏,
禮之如侯伯克敵使大夫
告慶之禮,
降於卿禮一等。
王以鞏伯宴,
而私賄之。
使相告之曰:
「非禮也,
勿籍!」
# src: ZUO Cheng 3.1.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i12; Wa2ng Sho3uqia1n 618; tr. Legge: 352
# dating: 8120
A8.3《成公三年經》
A8.3.1三年春,
王正月,
公會晉侯、
宋公、
衛侯、
曹伯伐鄭。
A8.3.2辛亥,
葬衛穆公。
A8.3.3二月,
公至自伐鄭。
A8.3.4甲子,
新宮災。
三日哭。
A8.3.5乙亥,
葬宋文公。
A8.3.6夏,
公如晉。
A8.3.7鄭公子去疾帥師伐許。
A8.3.8公至自晉。
A8.3.9秋,
叔孫僑如帥師圍棘。
A8.3.10大雩。
A8.3.11晉郤克、
衛孫良夫伐廧咎如。
A8.3.12冬十有一月,
晉侯使荀庚來聘。
A8.3.13衛侯使孫良夫來聘。
A8.3.14丙午,
及荀庚盟。
A8.3.15丁未,
及孫良夫盟。
A8.3.16鄭伐許。
B8.3《成公三年傳》
B8.3.1三年春,
諸侯伐鄭,
次于伯牛,
討邲之役也。
遂東侵鄭。
鄭公子偃帥師禦之,
使東鄙覆諸鄤,
敗諸丘輿。
皇戌如楚獻捷。
# src: ZUO Cheng 3.2.1(588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i12; Wa2ng Sho3uqia1n 618; tr. Legge: 352
# dating: 8120
B8.3.2夏,
公如晉,
拜汶陽之田。
# src: ZUO Cheng 3.3.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 618; tr. Legge: 352
# dating: 8120
B8.3.3許恃楚而不事鄭,
鄭子良伐許。
# src: ZUO Cheng 3.4.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
B8.3.4晉人歸楚公子穀臣與連尹襄老之尸于楚,
以求知罃。
於是荀首佐中軍矣,
故楚人許之。
王送知罃,
曰:
「子其怨我乎?」
# src: ZUO Cheng 3.4.2 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
對曰:
「二國治戎,
臣不才,
不勝其任,
以為俘馘。
執事不
以釁鼓,
使歸即戮,
君之惠也。
臣實不才,
又誰敢怨?」
# src: ZUO Cheng 3.4.3 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
王曰:
「然則德我乎?」
對曰:
「二國圖其社稷
而求紓其民,
各懲其忿,
以相宥也。
兩釋纍囚,
以成其好。
二國有好,
臣不與及,
其誰敢德?」
# src: ZUO Cheng 3.4.4 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
王曰:
「子歸,
何以報我?」
對曰:
「臣不任受怨,
君亦不任受德,
無怨無德,
不知所報。」
王曰:
「雖然,
必告不穀。」
# src: ZUO Cheng 3.4.5 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i13; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
對曰:
「以君之靈,
纍臣得歸骨於晉,
寡君之以為戮,
死且不朽。
若從君之惠而免之,
以賜君之外臣首;
首其請於寡君,
而以戮於宗,
亦死且不朽。
# src: ZUO Cheng 3.4.6(588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
若不獲命,
而使嗣宗職,
次及於事,
而帥偏師,
以脩封疆。
雖遇執事,
其弗敢違,
其竭力致死,
無有二心,
以盡臣禮,
所以報也。」
# src: ZUO Cheng 3.4.7 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 619; tr. Legge: 352
# dating: 8120
王曰:
「晉未可與爭。」
重為之禮而歸之。
# src: ZUO Cheng 3.5.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 622; tr. Legge: 353
# dating: 8120
B8.3.5秋,
叔孫僑如圍棘,
取汶陽之田。
棘不服,
故圍之。
# src: ZUO Cheng 3.6.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 622
# dating: 8120
B8.3.6晉郤克、
衛孫良夫伐廧咎如,
討赤狄之餘焉。
廧咎如潰,
上失民也。
# src: ZUO Cheng 3.7.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 622; tr. Legge: 353
# dating: 8120
B8.3.7冬十一月,
晉侯使荀庚來聘,
且尋盟。
衛侯使孫良夫來聘,
且尋盟。
# src: ZUO Cheng 3.7.2 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 622; tr. Legge: 353
# dating: 8120
公問諸臧宣叔曰:
「仲行伯之於晉也,
其位在三;
孫子之於衛也,
位為上卿,
將誰先?」
# src: ZUO Cheng 3.7.3 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i14; Wa2ng Sho3uqia1n 622; tr. Legge: 353
# dating: 8120
對曰:
「次國之上卿,
當大國之中,
中當其下,
下當其上大夫。
小國之上卿,
當大國之下卿,
中當其上大夫,
下當其下大夫。
# src: ZUO Cheng 3.7.4 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i15; Wa2ng Sho3uqia1n 622; tr. Legge: 353
# dating: 8120
上下如是,
古之制也。
衛在晉,
不得為次國。
晉為盟主,
其將先之。」
丙午,
盟晉;
丁未,
盟衛,
禮也。
# src: ZUO Cheng 3.8.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i15; Wa2ng Sho3uqia1n 623; tr. Legge: 353
# dating: 8120
B8.3.8十二月甲戌,
晉作六軍。
韓厥、趙括、鞏朔、韓穿、
荀騅、趙旃皆為卿,
賞鞌之功也。
# src: ZUO Cheng 3.9.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i15; Wa2ng Sho3uqia1n 623; tr. Legge: 353
# dating: 8120
B8.3.9齊侯朝于晉,
將授玉。
郤克趨進曰:
「此行也,
君為婦人之笑
辱也,
寡君未之敢任。」
# src: ZUO Cheng 3.9.2 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i16; Wa2ng Sho3uqia1n 623; tr. Legge: 353
# dating: 8120
晉侯享齊侯。
齊侯視韓厥。
韓厥曰:
「君知厥也乎?」
齊侯曰:
「服改矣。」
韓厥登,
舉爵曰:
「臣之不敢愛死,
為兩君之在此堂也。」
# src: ZUO Cheng 3.10.1 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i16; Wa2ng Sho3uqia1n 623; tr. Legge: 353
# dating: 8120
B8.3.10荀罃之在楚也,
鄭賈人有將寘諸褚中以出。
既謀之,
未行,
而楚人歸之。
賈人如晉,
荀罃善視之,
如實出己。
# src: ZUO Cheng 3.10.2 (588 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i16; Wa2ng Sho3uqia1n 623; tr. Legge: 353
# dating: 8120
賈人曰:
「吾無其功,
敢有其實乎?
吾小人,
不可以厚誣君子。」
遂適齊。
# src: ZUO Cheng 4.1 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i18; Wa2ng Sho3uqia1n 626; tr. Legge: 354
# dating: 8120
A8.4《成公四年經》
A8.4.1四年春,
宋公使華元來聘。
A8.4.2三月壬申,
鄭伯堅卒。
A8.4.3杞伯來朝。
A8.4.4夏四月甲寅,
臧孫許卒。
A8.4.5公如晉。
A8.4.6葬鄭襄公。
A8.4.7秋,
公至自晉。
A8.4.8冬,
城鄆。
A8.4.9鄭伯伐許。
B8.4《成公四年傳》
B8.4.1四年春,
宋華元來聘,
通嗣君也。
# src: ZUO Cheng 4.2 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i18; Wa2ng Sho3uqia1n 626
# dating: 8120
B8.4.2杞伯來朝,
歸叔姬故也。
# src: ZUO Cheng 4.3 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i18; Wa2ng Sho3uqia1n 626; tr. Legge: 354
# dating: 8120
B8.4.3夏,
公如晉。
晉侯見公,
不敬。
季文子曰:
「晉侯必不免。
《詩》曰:
『敬之敬之!
天惟顯思,
命不易哉!』
夫晉侯之命在諸侯矣,
可不敬乎!」
# src: ZUO Cheng 4.4.1 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i18; Wa2ng Sho3uqia1n 626; tr. Legge: 354
# dating: 8120
B8.4.4秋,
公至自晉,
欲求成于楚
而叛晉。
季文子曰:
「不可。
晉雖無道,
未可叛也。
# src: ZUO Cheng 4.4.2(587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i18; Wa2ng Sho3uqia1n 626; tr. Legge: 355
# dating: 8120
國大、臣睦,
而邇於我,
諸侯聽焉,
未可以貳。
《史佚之志》有之曰:
『非我族類,
其心必異。』
楚雖大,
非吾族也,
其肯字我乎?」
公乃止。
# src: ZUO Cheng 4.5.1 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i19; Wa2ng Sho3uqia1n 627; tr. Legge: 355
# dating: 8120
B8.4.5冬十一月,
鄭公孫申帥師
疆許田。
許人敗諸展陂。
鄭伯伐許,
取鉏任、泠敦之田。
# src: ZUO Cheng 4.5.2 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i19; Wa2ng Sho3uqia1n 627; tr. Legge: 355
# dating: 8120
晉欒書將中軍,
荀首佐之,
士燮佐上軍,
以救許伐鄭,
取氾、祭。
楚子反救鄭,
鄭伯與許男訟焉,
皇戌攝鄭伯之辭。
子反不能決也,
曰:
# src: ZUO Cheng 4.5.3 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i19; Wa2ng Sho3uqia1n 627; tr. Legge: 355
# dating: 8120
「君若辱在寡君,
寡君與其二三臣共聽兩君之所欲,
成其可知也。
不然,
側不足
以知二國之成。」
# src: ZUO Cheng 4.6 (587 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i19; Wa2ng Sho3uqia1n 628; tr. Legge: 355
# dating: 8120
B8.4.6晉趙嬰
通于趙莊姬。
# src: ZUO Cheng 5.1.1 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i21; Wa2ng Sho3uqia1n 628; tr. Legge: 357
# dating: 8120
A8.5《成公五年經》
A8.5.1五年春,
王正月,
杞叔姬來歸。
A8.5.2仲孫蔑如宋。
A8.5.3夏,
叔孫僑如會晉荀首于穀。
A8.5.4梁山崩。
A8.5.5秋,
大水。
A8.5.6冬十有一月己酉,
天王崩。
A8.5.7十有二月己丑,
公會晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
鄭伯、
曹伯、
邾子、
杞伯同盟于蟲牢。
B8.5《成公五年傳》
B8.5.1五年春,
原、屏放諸齊。
嬰曰:
「我在,
故欒氏不作。
我亡,
吾二昆其憂哉。
且人各有能、
有不能,
舍我,
何害?」
# src: ZUO Cheng 5.1.2 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i21; Wa2ng Sho3uqia1n 628; tr. Legge: 357
# dating: 8120
弗聽。
嬰夢天使謂己:
「祭余,
余福女。」
使問諸士貞伯。
貞伯曰:
「不識也。」
既而告其
# src: ZUO Cheng 5.1.3 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i21; Wa2ng Sho3uqia1n 629; tr. Legge: 357
# dating: 8120
人曰:
「神福仁而禍淫。
淫而無罰,
福也。
祭,
其得亡乎?」
祭之
之明日而亡。
# src: ZUO Cheng 5.2 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i22; Wa2ng Sho3uqia1n 629; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.2孟獻子如宋,
報華元也。
# src: ZUO Cheng 5.3 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i22; Wa2ng Sho3uqia1n 629; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.3夏,
晉荀首如齊逆女,
故宣伯餫諸穀。
# src: ZUO Cheng 5.4.1 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i22; Wa2ng Sho3uqia1n 630; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.4梁山崩,
晉侯以傳召伯宗。
伯宗辟重,
曰:
「辟傳!」
重人曰:
「待我,
不如捷之速也。」
問其所。
曰:
「絳人也。」
問絳事焉。
# src: ZUO Cheng 5.4.2 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i23; Wa2ng Sho3uqia1n 630; tr. Legge: 357
# dating: 8120
曰:
「梁山崩,
將召伯宗謀之。」
問將若之何。
曰:
「山有朽壤而崩,
可若何?
# src: ZUO Cheng 5.4.3 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i22; Wa2ng Sho3uqia1n 630; tr. Legge: 357
# dating: 8120
國主山川,
故山崩川竭,
君為之不舉、
降服、乘縵、
徹樂、出次,
祝幣,
史辭
以禮焉。
其如此而已。
雖伯宗,
若之何?」
# src: ZUO Cheng 5.4.4 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i22; Wa2ng Sho3uqia1n 630; tr. Legge: 357
# dating: 8120
伯宗請見之。
不可。
遂以告,
而從之。
# src: ZUO Cheng 5.5 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i23; Wa2ng Sho3uqia1n 631; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.5許靈公愬鄭伯于楚。
六月,
鄭悼公如楚訟,
不勝,
楚人執皇戌及子國。
故鄭伯歸,
使公子偃請成于晉。
秋八月,
鄭伯及晉趙同盟于垂棘。
# src: ZUO Cheng 5.6 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i24; Wa2ng Sho3uqia1n 631; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.6宋公子圍龜
為質于楚而歸,
華元享之。
請鼓譟以出,
鼓譟以復入,
曰:
「習攻華氏。」
宋公殺之。
# src: ZUO Cheng 5.7 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i24; Wa2ng Sho3uqia1n 631; tr. Legge: 357
# dating: 8120
B8.5.7冬,
同盟于蟲牢,
鄭服也。
諸侯謀復會,
宋公使向為人辭
以子靈之難。
# src: ZUO Cheng 5.8 (586 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i24; Wa2ng Sho3uqia1n 631
# dating: 8120
B8.5.8十一月己酉,
定王崩。
# src: ZUO Cheng 6.1 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i25; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 359
# dating: 8120
A8.6《成公六年經》
A8.6.1六年春,
王正月,
公至自會。
A8.6.2二月辛巳,
立武宮。
A8.6.3取鄟。
A8.6.4衛孫良夫帥師侵宋。
A8.6.5夏六月,
邾子來朝。
A8.6.6公孫嬰齊如晉。
A8.6.7壬申,
鄭伯費卒。
A8.6.8秋,
仲孫蔑、
叔孫僑如帥師侵宋。
A8.6.9楚公子嬰齊帥師伐鄭。
A8.6.10冬,
季孫行父如晉。
A8.6.11晉欒書帥師救鄭。
B8.6《成公六年傳》
B8.6.1六年春,
鄭伯如晉
拜成,
子游相,
授玉于東楹之東。
士貞伯曰:
「鄭伯其死乎!
自棄也已。
視流而行速,
不安其位,
宜不能久。」
# src: ZUO Cheng 6.2 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i26; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.2二月,
季文子以鞌之功立武宮,
非禮也。
聽於人以救其難,
不可以立武。
立武由己,
非由人也。
# src: ZUO Cheng 6.3 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i27; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.3取鄟,
言易也。
# src: ZUO Cheng 6.4.1 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i27; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.4三月,
晉伯宗、夏陽說、衛孫良夫、
甯相、鄭人、
伊雒之戎、
陸渾、
蠻氏侵宋,
以其辭會也。
# src: ZUO Cheng 6.4.2 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i27; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 360
# dating: 8120
師于鍼。
衛人不保。
說欲襲衛,
曰:
「雖不可入,
多俘而歸,
有罪不及死。」
# src: ZUO Cheng 6.4.3 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i27; Wa2ng Sho3uqia1n 633; tr. Legge: 360
# dating: 8120
伯宗曰:
「不可。
衛唯信晉,
故師在其郊
而不設備。
若襲之,是棄信也。
雖多衛俘,
而晉無信,
何以求諸侯?」
乃止。
師還,衛人登陴。
# src: ZUO Cheng 6.5.1(585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i27; Wa2ng Sho3uqia1n 635; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.5晉人謀去故絳,
諸大夫皆曰:
「必居郇、瑕氏之地,
沃饒而近盬,
國利君樂,
不可失也。」
# src: ZUO Cheng 6.5.2 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i28; Wa2ng Sho3uqia1n 635; tr. Legge: 360
# dating: 8120
韓獻子將新中軍,
且為僕大夫。
公揖而入。
獻子從。
公立於寢庭,
謂獻子曰:
「何如?」
# src: ZUO Cheng 6.5.3 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i28; Wa2ng Sho3uqia1n 635; tr. Legge: 360
# dating: 8120
對曰:
「不可。
郇、瑕氏土薄水淺,
其惡易覯。
易覯則民愁,
民愁則墊隘,
於是乎有沈溺重膇之疾。
不如新田,
土厚水深,
居之不疾,
有汾、澮以流其惡,
且民從教,
# src: ZUO Cheng 6.5.4 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 635; tr. Legge: 360
# dating: 8120
十世之利也。
夫山、澤、林、盬,
國之寶也。
國饒,
則民驕佚。
近寶,
公室乃貧。
不可謂樂。」
公說,
從之。
夏四月丁丑,
晉遷于新田。
# src: ZUO Cheng 6.6 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 636
# dating: 8120
B8.6.6六月,
鄭悼公卒。
# src: ZUO Cheng 6.7 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.7子叔聲伯如晉,
命伐宋。
# src: ZUO Cheng 6.8 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.8秋,
孟獻子、叔孫宣伯侵宋,
晉命也。
# src: ZUO Cheng 6.9 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.9楚子重伐鄭,
鄭從晉故也。
# src: ZUO Cheng 6.10 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i29; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.10冬,
季文子如晉,
賀遷也。
# src: ZUO Cheng 6.11.1 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i30; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
B8.6.11晉欒書救鄭,
與楚師遇於繞角。
楚師還。
晉師遂侵蔡。
楚公子申、公子成以申、息之師救蔡,
禦諸桑隧。
# src: ZUO Cheng 6.11.2 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i30; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 360
# dating: 8120
趙同、趙括欲戰,
請於武子,
武子將許之。
知莊子,范文子、
韓獻子諫曰:
「不可。
吾來救鄭,
楚師去我,
吾遂至於此,
是遷戮也。
戮而不已,
# src: ZUO Cheng 6.11.3 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i30; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 361
# dating: 8120
又怒楚師,
戰必不克。
雖克,
不令。
成師以出,
而敗楚之二縣,
何榮之有焉?
若不能敗,
為辱已甚,
不如還也。」
乃遂還。
# src: ZUO Cheng 6.11.4 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i30; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 361
# dating: 8120
於是軍帥之欲戰者眾。
或謂欒武子曰:
「聖人與眾同欲,
是以濟事,
子盍從眾?
子為大政,
將酌於民者也。
# src: ZUO Cheng 6.11.5(585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i30; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 361
# dating: 8120
子之佐十一人,
其不欲戰者,
三人而已。
欲戰者可謂眾矣。
《商書》曰:
『三人占,
從二人。』
眾故也。」
# src: ZUO Cheng 6.11.6 (585 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i31; Wa2ng Sho3uqia1n 636; tr. Legge: 361
# dating: 8120
武子曰:
「善鈞從眾。
夫善,
眾之主也。
三卿為主,
可謂眾矣。
從之,
不亦可乎?」
# src: ZUO Cheng 7.1.1 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i32; Wa2ng Sho3uqia1n 639; tr. Legge: 363
# dating: 8120
A8.7《成公七年經》
A8.7.1七年春,
王正月,
鼷鼠食郊牛角,
改卜牛。
鼷鼠又食其角,
乃免牛。
A8.7.2吳伐郯。
A8.7.3夏五月,
曹伯來朝。
A8.7.4不郊,
猶三望。
A8.7.5秋,
楚公子嬰齊帥師伐鄭。
A8.7.6公會晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
曹伯、
莒子、
邾子、
杞伯救鄭。
八月戊辰,
同盟于馬陵。
A8.7.7公至自會。
A8.7.8吳入州來。
A8.7.9冬,
大雩。
A8.7.10衛孫林父出奔晉。
B8.7《成公七年傳》
B8.7.1七年春,
吳伐郯,
郯成。
季文子曰:
「中國不振旅,
蠻夷入伐,
而莫之或恤。
無弔者也夫!
# src: ZUO Cheng 7.1.2 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 639; tr. Legge: 363
# dating: 8120
《詩》曰:
『不弔昊天,
亂靡有定。』
其此之謂乎!
有上不弔,
其誰不受亂?
吾亡無日矣。」
君子曰:
「知懼如是,
斯不亡矣。」
# src: ZUO Cheng 7.2 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 639; tr. Legge: 363
# dating: 8120
B8.7.2鄭子良相成公以如晉,
見,
且拜師。
# src: ZUO Cheng 7.3 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 639
# dating: 8120
B8.7.3夏,
曹宣公來朝。
# src: ZUO Cheng 7.4.1 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 640; tr. Legge: 363
# dating: 8120
B8.7.4秋,
楚子重伐鄭,
師于氾。
諸侯救鄭。
鄭共仲、侯羽軍楚師,
囚鄖公鍾儀,
獻諸晉。
# src: ZUO Cheng 7.4.2 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 640; tr. Legge: 363
# dating: 8120
八月,
同盟于馬陵,
尋蟲牢之盟,
且莒服故也。
晉人以鍾儀歸,
囚諸軍府。
# src: ZUO Cheng 7.5.1 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i33; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 363
# dating: 8120
B8.7.5楚圍宋之役,
師還,
子重請取於申、
呂以為賞田。
王許之。
# src: ZUO Cheng 7.5.2 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i34; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 363
# dating: 8120
申公巫臣曰:
「不可。
此申、呂所以邑也,
是以為賦,
以御北方。
若取之,
是無申、
呂也,
晉、鄭必至于漢。」
王乃止。
子重是以怨巫臣。
# src: ZUO Cheng 7.5.3 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i34; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
子反欲取夏姬,
巫臣止之,
遂取
以行,
子反亦怨之。
及共王即位,
# src: ZUO Cheng 7.5.4 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i34; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
子重、子反殺巫臣之族子閻、子蕩及清尹弗忌及襄老之子黑要,
而分其室。
子重取子閻之室,
使沈尹與王子罷分子蕩之室,
子反取黑要與清尹之室。
# src: ZUO Cheng 7.5.5 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i34; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
巫臣自晉遺二子書,
曰:
「爾以讒慝貪惏事君,
而多殺不辜,
余必使爾罷於奔命
以死。」
巫臣請使於吳,
晉侯許之。
吳子壽夢說之。
# src: ZUO Cheng 7.5.6 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i35; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
乃通吳于晉,
以一卒適吳,
舍偏兩之一焉。
與其射御,
教吳乘車,
教之戰陳,
教之叛楚。
寘其子狐庸焉,
使為行人於吳。
# src: ZUO Cheng 7.5.7 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i35; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
吳始伐楚、伐巢、伐徐,
子重奔命。
馬陵之會,
吳入州來,
子重自鄭奔命。
子重、子反於是乎一歲七奔命。
蠻夷屬於楚者,
吳盡取之,
是以始大
通吳於上國。
# src: ZUO Cheng 7.6.1 (5i4 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i35; Wa2ng Sho3uqia1n 641; tr. Legge: 364
# dating: 8120
B8.7.6衛定公惡孫林父。
冬,
孫林父出奔晉。
衛侯如晉,
晉反戚焉。
# src: ZUO Cheng 8.1.1 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i37; Wa2ng Sho3uqia1n 644; tr. Legge: 366
# dating: 8120
A8.8《成公八年經》
A8.8.1八年春,
晉侯使韓穿來言汶陽之田,
歸之于齊。
A8.8.2晉欒書帥師侵蔡。
A8.8.3公孫嬰齊如莒。
A8.8.4宋公使華元來聘。
A8.8.5夏,
宋公使公孫壽來納幣。
A8.8.6晉殺其大夫趙同、
趙括。
A8.8.7秋七月,
天子使召伯來賜公命。
A8.8.8冬十月癸卯,
杞叔姬卒。
A8.8.9晉侯使士燮來聘。
A8.8.10叔孫僑如會晉士燮、
齊人、
邾人伐郯。
A8.8.11衛人來媵。
B8.8《成公八年傳》
B8.8.1八年春,
晉侯使韓穿來言汶陽之田,
歸之于齊。
季文子餞之,
私焉,
曰:
「大國制義,
以為盟主,
是以諸侯
懷德畏討,
無有貳心。
# src: ZUO Cheng 8.1.2(5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i37; Wa2ng Sho3uqia1n 644; tr. Legge: 366
# dating: 8120
謂汶陽之田,
敝邑之舊也,
而用師於齊,
使歸諸敝邑。
今有二命,
曰
『歸諸齊』。
# src: ZUO Cheng 8.1.3 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i37; Wa2ng Sho3uqia1n 644; tr. Legge: 366
# dating: 8120
信以行義,
義以成命,
小國所望而懷也。
信不可知,
義無所立,
四方諸侯,
其誰不解體?
# src: ZUO Cheng 8.1.4 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i37; Wa2ng Sho3uqia1n 644; tr. Legge: 366
# dating: 8120
《詩》曰:
『女也不爽,
士貳其行。
士也罔極,
二三其德。』
七年之中,
一與一奪,
二三孰甚焉?
士之二三,
猶喪妃耦,
而況霸主?
# src: ZUO Cheng 8.1.5 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i37; Wa2ng Sho3uqia1n 644; tr. Legge: 367
# dating: 8120
霸主將德是以,
而二三之,
其何以長有諸侯乎?
《詩》曰:
『猶之未遠,
是用大簡。』
行父懼晉之不遠猶
而失諸侯也,
是以敢私言之。」
# src: ZUO Cheng 8.2.1 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.2晉欒書侵蔡,
遂侵楚,
獲申驪。
楚師之還也,
晉侵沈,
獲沈子揖初,
從知、范、韓也。
# src: ZUO Cheng 8.2.2 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
君子曰:
「從善如流,
宜哉!
《詩》曰:
『愷悌君子,
遐不作人?』
求善也夫!
作人,
斯有功績矣。」
是行也,
鄭伯將會晉師,
門于許東門,
大獲焉。
# src: ZUO Cheng 8.3 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.3聲伯如莒,
逆也。
# src: ZUO Cheng 8.4 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.4宋華元來聘,
聘共姬也。
# src: ZUO Cheng 8.5 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.5夏,
宋公使公孫壽來納幣,
禮也。
# src: ZUO Cheng 8.6.1 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i38; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.6晉趙莊姬
為趙嬰之亡故,
譖之于晉侯,
曰:
「原、屏將為亂。」
欒、郤為徵。
六月,
晉討趙同、趙括。
武從姬氏畜
于公宮。
# src: ZUO Cheng 8.6.2 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i39; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
以其田與祁奚。
韓厥言於晉侯曰:
「成季之勳,
宣孟之忠,
而無後,
為善者其懼矣。
三代之令王
皆數百年保天之祿。
夫豈無辟王?
賴前哲
以免也。
# src: ZUO Cheng 8.6.3 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i39; Wa2ng Sho3uqia1n 646; tr. Legge: 367
# dating: 8120
《周書》曰:
『不敢侮鰥寡。』
所以明德也。」
乃立武
而反其田焉。
# src: ZUO Cheng 8.7 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i39; Wa2ng Sho3uqia1n 648
# dating: 8120
B8.8.7秋,
召桓公來賜公命。
# src: ZUO Cheng 8.8.1 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i39; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 367
# dating: 8120
B8.8.8晉侯使申公巫臣如吳,
假道于莒。
與渠丘公立於池上,
# src: ZUO Cheng 8.8.2 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 367
# dating: 8120
曰:
「城已惡。」
莒子曰:
「辟陋在夷,
其孰以我為虞?」
對曰:
「夫狡焉思啟封疆
以利社稷者,
何國蔑有?
# src: ZUO Cheng 8.8.3 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 367
# dating: 8120
唯然、
故多大國矣。
唯或思或縱也。
勇夫重閉,
況國乎?」
# src: ZUO Cheng 8.9 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 368
# dating: 8120
B8.8.9冬,
杞叔姬卒。
來歸自杞,
故書。
# src: ZUO Cheng 8.10.1 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 368
# dating: 8120
B8.8.10晉士燮來聘,
言伐郯也,
以其事吳故。
公賂之,
請緩師。
文子不可,
曰:
# src: °uZUO Cheng 8.10.2 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648; tr. Legge: 368
# dating: 8120
「君命無貳,
失信不立。
禮無加貨,
事無二成。
君後諸侯,
是寡君不得事君也。
燮將復之。」
季孫懼,
使宣伯帥師會伐郯。
# src: ZUO Cheng 8.11 (5i3 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i40; Wa2ng Sho3uqia1n 648
# dating: 8120
B8.8.11衛人來媵共姬,
禮也。
凡諸侯嫁女,
同姓媵之,
異姓則否。
# src: ZUO Cheng 9.1 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i42; Wa2ng Sho3uqia1n 650; tr. Legge: 370
# dating: 8120
A8.9《成公九年經》
A8.9.1九年春,
王正月,
杞伯來逆叔姬之喪以歸。
A8.9.2公會晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
鄭伯、
曹伯、
莒子、
杞伯,
同盟于蒲。
A8.9.3公至自會。
A8.9.4二月,
伯姬歸于宋。
A8.9.5夏,
季孫行父如宋致女。
A8.9.6晉人來媵。
A8.9.7秋七月丙子,
齊侯無野卒。
A8.9.8晉人執鄭伯。
A8.9.9晉欒書帥師伐鄭。
A8.9.10冬十有一月,
葬齊頃公。
A8.9.11楚公子嬰齊帥師伐莒。
庚申,
莒潰。
楚人入鄆。
A8.9.12秦人、
白狄伐晉。
A8.9.13鄭人圍許。
A8.9.14城中城。
B8.9《成公九年傳》
B8.9.1九年春,
杞桓公來逆叔姬之喪,
請之也。
杞叔姬卒,
為杞故也。
逆叔姬,
為我也。
# src: ZUO Cheng 9.2.1 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i42; Wa2ng Sho3uqia1n 650; tr. Legge: 370
# dating: 8120
B8.9.2為歸汶陽之田故,
諸侯貳於晉。
晉人懼,
會於蒲,
以尋馬陵之盟。
季文子謂范文子曰:
「德則不競,
尋盟何為?」
# src: ZUO Cheng 9.2.2 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i43; Wa2ng Sho3uqia1n 651; tr. Legge: 370
# dating: 8120
范文子曰:
「勤以撫之,
寬以待之,
堅彊以御之,
明神以要之,
柔服而伐貳,
德之次也。」
是行也,
將始會吳,
吳人不至。
# src: ZUO Cheng 9.3 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i43; Wa2ng Sho3uqia1n 650
# dating: 8120
B8.9.3二月,
伯姬歸于宋。
# src: ZUO Cheng 9.4 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i43; Wa2ng Sho3uqia1n 650; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.4楚人以重賂求鄭,
鄭伯會楚公子
成于鄧。
# src: ZUO Cheng 9.5.1 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i43; Wa2ng Sho3uqia1n 651; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.5夏,
季文子如宋致女,
復命,
公享之。
賦《韓奕》之五章。
穆姜出于房,
再拜,
# src: ZUO Cheng 9.5.2 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i43; Wa2ng Sho3uqia1n 651; tr. Legge: 371
# dating: 8120
曰:
「大夫勤辱,
不忘先君,
以及嗣君,
施及未亡人,
先君猶有望也。
敢拜大夫之重勤。」
又賦《綠衣》之卒章而入。
# src: ZUO Cheng 9.6 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i44; Wa2ng Sho3uqia1n 651
# dating: 8120
B8.9.6晉人來媵,
禮也。
# src: ZUO Cheng 9.7 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i44; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.7秋,
鄭伯如晉,
晉人討其貳
於楚也,
執諸銅鞮。
# src: ZUO Cheng 9.8 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i44; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.8欒書伐鄭,
鄭人使伯蠲行成,
晉人殺之,
非禮也。
兵交,
使在其間可也。
楚子重侵陳以救鄭。
# src: ZUO Cheng 9.9.1 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i44; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.9晉侯觀于軍府,
見鍾儀。
問之曰:
「南冠而縶者,
誰也?」
有司對曰:
「鄭人所獻楚囚也。」
使稅之。
召而弔之。
再拜稽首。
問其族。
# src: ZUO Cheng 9.9.2 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i44; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
對曰:「泠人也。」
公曰:
「能樂乎?」對曰:
「先父之職官也,
敢有二事?」
使與之琴,操南音。
# src: ZUO Cheng 9.9.3 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
公曰:
「君王何如?」
對曰:
「非小人之所得知也。」
固問之。
對曰:
「其為大子也,
師、保奉之,
以朝于嬰齊
而夕于側也。
不知其他。」
# src: ZUO Cheng 9.9.4 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
公語范文子。
文子曰:
「楚囚、
君子也。
言稱先職,
不背本也;
樂操土風,
不忘舊也;
稱大子,
抑無私也;
名其二卿,
尊君也。
# src: ZUO Cheng 9.9.5 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
不背本,
仁也;
不忘舊,
信也;
無私,
忠也;
尊君,
敏也。
# src: ZUO Cheng 9.9.6 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 652; tr. Legge: 371
# dating: 8120
仁以接事,
信以守之,
忠以成之,
敏以行之。
事雖大,
必濟。
君盍歸之,
使合晉、
楚之成。」
公從之,
重為之禮,
使歸求成。
# src: ZUO Cheng 9.10.1 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 371
# dating: 8120
B8.9.10冬十一月,
楚子重自陳伐莒,
圍渠丘。
渠丘城惡,
眾潰,
奔莒。
戊申,
楚入渠丘。
莒人囚楚公子平。
楚人曰:
# src: ZUO Cheng 9.10.2 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 371
# dating: 8120
「勿殺,
吾歸而俘。」
莒人殺之,楚師圍莒。
莒城亦惡,
庚申,
莒潰。
楚遂入鄆,
莒無備故也。
# src: ZUO Cheng 9.10.3 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i45; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 371
# dating: 8120
君子曰:
「恃陋而不備,
罪之大者也;
備豫不虞,
善之大者也。
莒恃其陋,
而不脩城郭,
浹辰之間,
而楚克其三都,
無備也夫!
《詩》曰:
# src: ZUO Cheng 9.10.4 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i46; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 372
# dating: 8120
『雖有絲、麻,
無棄菅、蒯;
雖有姬、姜,
無棄蕉萃;
凡百君子,
莫不代匱。』
言備之不可以已也。」
# src: ZUO Cheng 9.11 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i46; Wa2ng Sho3uqia1n 655
# dating: 8120
B8.9.11秦人、
白狄伐晉,
諸侯貳故也。
# src: ZUO Cheng 9.12 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i46; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 372
# dating: 8120
B8.9.12鄭人圍許,
示晉不急君也。
是則公孫申謀之,
曰:
「我出師以圍許,
為將改立君者,
而紓晉使,
晉必歸君。」
# src: ZUO Cheng 9.13 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i46; Wa2ng Sho3uqia1n 655
# dating: 8120
B8.9.13城中城,
書
時也。
# src: ZUO Cheng 9.14 (5i2 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i47; Wa2ng Sho3uqia1n 655; tr. Legge: 372
# dating: 8120
B8.9.14十二月,
楚子使公子辰如晉,
報鍾儀之使,
請脩好、結成。
# src: ZUO Cheng 10.1 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i48; Wa2ng Sho3uqia1n 657; tr. Legge: 373
# dating: 8120
A8.10《成公十年經》
A8.10.1十年春,
衛侯之弟黑背帥師侵鄭。
A8.10.2夏四月,
五卜郊,
不從,
乃不郊。
A8.10.3五月,
公會晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
曹伯伐鄭。
A8.10.4齊人來媵。
A8.10.5丙午,
晉侯獳卒。
A8.10.6秋七月,
公如晉。
A8.10.7冬十月。
B8.10《成公十年傳》
B8.10.1十年春,
晉侯使糴茷如楚,
報大宰子商之使也。
# src: ZUO Cheng 10.2 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i48; Wa2ng Sho3uqia1n 657; tr. Legge: 373
# dating: 8120
B8.10.2衛子叔黑背侵鄭,
晉命也。
# src: ZUO Cheng 10.3.1 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i48; Wa2ng Sho3uqia1n 657; tr. Legge: 373
# dating: 8120
B8.10.3鄭公子班聞叔申之謀。
三月,
子如立公子繻。
夏四月,
鄭人殺繻,
立髡頑,
子如奔許。
# src: ZUO Cheng 10.3.2 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i48; Wa2ng Sho3uqia1n 658; tr. Legge: 373
# dating: 8120
欒武子曰:
「鄭人立君,
我執一人焉,
何益?
不如伐鄭而歸其君,
以求成焉。」
晉侯有疾,
五月,
晉立大子州蒲以為君,
而會諸侯伐鄭。
# src: ZUO Cheng 10.3.3 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i49; Wa2ng Sho3uqia1n 657; tr. Legge: 373
# dating: 8120
鄭子罕賂以襄鍾,
子然盟于脩澤,
子駟為質。
辛巳,
鄭伯歸。
# src: ZUO Cheng 10.4.1 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i49; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:120
# dating: 8120
B8.10.4晉侯夢大厲,
被髮及地,
搏膺而踊,
曰:
「殺余孫,
不義。
余得請於帝矣!」
壞大門及寢門而入。
公懼,
入于室。
又壞戶。
# src: ZUO Cheng 10.4.2 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i49; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:121
# dating: 8120
公覺,
召桑田巫。
巫言如夢。
公曰:
「何如?」
曰:
「不食新矣。」
公疾病,
求醫于秦。
秦伯使醫緩為之。
# src: ZUO Cheng 10.4.3 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n i49; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:121
# dating: 8120
未至,
公夢疾為二豎子,
曰:
「彼
良醫也,
懼傷我,
焉逃之?」
其一曰:
「居肓之上,
膏之下,
若我何?」
# src: ZUO Cheng 10.4.4(5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 850; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:121
# dating: 8120
醫至,
曰:
「疾不可為也,
在肓之上,
膏之下,
攻之不可,
達之不及,
藥不至焉,
不可為也。」
# src: ZUO Cheng 10.4.5 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 850; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:121
# dating: 8120
公曰:
「良醫也。」
厚為之禮而歸之。
六月丙午,
晉侯欲麥,
使甸人獻麥,
饋人為之。
召桑田巫,
示而殺之。
# src: ZUO Cheng 10.4.6 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 850; Wa2ng Sho3uqia1n 659; tr. Watson 1989:121
# dating: 8120
將食,
張,
如廁,
陷而卒。
小臣有晨夢負公
以登天,
及日中,
負晉侯出諸廁,
遂以為殉。
# src: ZUO Cheng 10.5.1 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 850; Wa2ng Sho3uqia1n 662;L:374
# dating: 8120
B8.10.5鄭伯討立君者,
戊申,
殺叔申、叔禽。
君子曰:
「忠為令德,
非其人猶不可,
況不令乎?」
# src: ZUO Cheng 10.6 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 851; Wa2ng Sho3uqia1n 662;L:374
# dating: 8120
B8.10.6秋,
公如晉。
晉人止公,
使逆葬。
於是糴茷未反。
# src: ZUO Cheng 10.7 (5i1 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 851; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:374
# dating: 8120
B8.10.7冬,
葬晉景公。
公送葬,
諸侯莫在。
魯人辱之,
故不書,
諱之也。
# src: ZUO Cheng 11.1 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 852; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
A8.11《成公十一年經》
A8.11.1十有一年春,
王三月,
公至自晉。
A8.11.2晉侯使郤犨來聘,
己丑,
及郤犨盟。
A8.11.3夏,
季孫行父如晉。
A8.11.4秋,
叔孫僑如如齊。
A8.11.5冬十月。
B8.11《成公十一年傳》
B8.11.1十一年春,
王三月,
公至自晉。
晉人
以公為貳於楚,
故止公。
公請受盟,
而後使歸。
# src: ZUO Cheng 11.2 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 852; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
B8.11.2郤犨來聘,
且涖盟。
# src: ZUO Cheng 11.3.1 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 852; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
B8.11.3聲伯之母
不聘,
穆姜曰:
「吾不以妾為姒。」
生聲伯而出之,
嫁於齊管于奚,
# src: ZUO Cheng 11.3.2 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
生二子而寡,
以歸聲伯。
聲伯以其外弟為大夫,
而嫁其外妹於施孝叔。
郤犨來聘,
求婦於聲伯。
聲伯奪施氏婦以與之。
# src: ZUO Cheng 11.3 .3(580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
婦人曰:
「鳥獸猶不失儷,
子將若何?」
曰:
「吾不能死亡。」
婦人遂行。
生二子於郤氏。
郤氏亡,
晉人歸之施氏。
施氏逆諸河,
沈其二子。
# src: ZUO Cheng 11.3.4 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 663;L:376
# dating: 8120
婦人怒曰:
「己不能庇其伉儷
而亡之,
又不能字人之孤
而殺之,
將何以終?」
遂誓施氏。
# src: ZUO Cheng 11.4 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.4夏,
季文子如晉,
報聘,
且涖盟也。
# src: ZUO Cheng 11.5.1 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.5周公楚惡
惠、
襄之偪也,
且與伯與爭政,
不勝,
怒而出。
及陽樊,
# src: ZUO Cheng 11.5.2 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 853; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
王使劉子復之,
盟于鄄而入。
三日復出,
奔晉。
# src: ZUO Cheng 11.6 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.6秋,
宣伯聘于齊,
以脩前好。
# src: ZUO Cheng 11.7.1 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.7晉郤至
與周爭鄇田,
王命劉康公、
單襄公訟諸晉。
郤至曰:
「溫、
吾故也,
故不敢失。」
# src: ZUO Cheng 11.7.2 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
劉子、
單子曰:
「昔周克商,
使諸侯撫封,
蘇忿生以溫為司寇,
與檀伯達封于河。
蘇氏即狄,
又不能於狄而奔衛。
# src: ZUO Cheng 11.7.3 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
襄王勞文公
而賜之溫,
狐氏、
陽氏先處之,
而後及子。
若治其故,
則王官之邑也,
子安得之?」
晉侯使郤至
勿敢爭。
# src: ZUO Cheng 11.8 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.8宋華元善於令尹子重,
又善於欒武子,
聞楚人既許晉糴茷成,
而使歸復命矣。
冬,
華元如楚,
遂如晉,
合晉、
楚之成。
# src: ZUO Cheng 11.9.1 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
B8.11.9秦、
晉為成,
將會于令狐。
晉侯先至焉。
秦伯不肯涉河,
次于王城,
使史顆盟晉侯
于河東。
晉郤犨盟秦伯
于河西。
# src: ZUO Cheng 11.9.2 (580 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 854; Wa2ng Sho3uqia1n 665;L:376
# dating: 8120
范文子曰:
「是盟也何益?
齊盟,
所以質信也。
會所,
信之始也。
始之不從,
其何質乎?」
秦伯歸而背晉成。
# src: ZUO Cheng 12.1 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 856; Wa2ng Sho3uqia1n 668;L:378
# dating: 8120
A8.12《成公十二年經》
A8.12.1十有二年春,
周公出奔晉。
A8.12.2夏,
公會晉侯、
衛侯于瑣澤。
A8.12.3秋,
晉人敗狄于交剛。
A8.12.4冬十月。
B8.12《成公十二年傳》
B8.12.1十二年春,
王使以周公之難來告。
書曰:
「周公出奔晉」,
凡自周無出,
周公自出故也。
# src: ZUO Cheng 12.2.1 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 856; Wa2ng Sho3uqia1n 668;L:378
# dating: 8120
B8.12.2宋華元克合晉、
楚之成,
夏五月,
晉士燮會楚公子罷、
許偃。
癸亥,
盟于宋西門之外,
曰:
# src: ZUO Cheng 12.2.2 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 856; Wa2ng Sho3uqia1n 668;L:378
# dating: 8120
「凡晉、楚無相加戎,
好惡同之,
同恤菑危,
備救凶患。
若有害楚,
則晉伐之;
在晉,
楚亦如之,
# src: ZUO Cheng 12.2.3 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 856; Wa2ng Sho3uqia1n 668;L:378
# dating: 8120
交贄往來,
道路無壅;
謀其不協,
而討不庭。
有渝此盟,
明神殛之,
俾隊其師,
無克胙國。」
鄭伯如晉聽成,
會于瑣澤,
成故也。
# src: ZUO Cheng 12.3 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 856; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
B8.12.3狄人間宋之盟
以侵晉,
而不設備。
秋,
晉人敗狄于交剛。
# src: ZUO Cheng 12.4.1 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 857; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
B8.12.4晉郤至如楚聘,
且涖盟。
楚子享之,
子反相,
為地室
而縣焉。
郤至將登,
金奏作於下,
驚而走出。
# src: ZUO Cheng 12.4.2 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 857; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
子反曰:
「日云莫矣,
寡君須矣,
吾子其入也!」
賓曰:
「君不忘先君之好,
施及下臣,
貺之以大禮,
重之以備樂。
# src: ZUO Cheng 12.4.3 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 857; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
如天之福,
兩君相見,
何以代此?
下臣不敢。」
子反曰:
「如天之福,
兩君相見,
無亦唯是一矢以相加遺,
焉用樂,
寡君須矣,
吾子其入也!」
# src: ZUO Cheng 12.4.4 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 857; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
賓曰:
「若讓之以一矢,
禍之大者,
其何福之為?
世之治也,
諸侯間於天子之事,
則相朝也,
# src: ZUO Cheng 12.4.5 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 858; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
於是乎有享、宴之禮。
享以訓共儉,
宴以示慈惠。
共儉以行禮,
而慈惠以布政。
政以禮成,
民是以息。
百官承事,
朝而不夕,
# src: ZUO Cheng 12.4.6 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 858; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:378
# dating: 8120
此公侯之所以扞城其民也。
故《詩》曰:
『赳赳武夫,
公侯干城。』
及其亂也,
諸侯貪冒,
侵欲不忌,
爭尋常以盡其民,
略其武夫,
以為己腹心、股肱、爪牙。
# src: ZUO Cheng 12.4.7 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 858; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:379
# dating: 8120
故《詩》曰:
『赳赳武夫,
公侯腹心。』
天下有道,
則公侯能為民干城,
而制其腹心。
亂則反之。
今吾子之言,
亂之道也,
不可以為法。
# src: ZUO Cheng 12.4.8 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 858; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:379
# dating: 8120
然吾子,
主也,
至敢不從?」
遂入,
卒事,
歸以語范文子。
文子曰:
「無禮,
必食言,
吾死無日矣夫!」
# src: ZUO Cheng 12.4.9 (579 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 858; Wa2ng Sho3uqia1n 670;L:379
# dating: 8120
冬,
楚公子罷如晉聘,
且涖盟。
十二月,
晉侯及楚公子罷盟于赤棘。
# src: ZUO Cheng 13.1.1 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 860; Wa2ng Sho3uqia1n 673;L:3i1
# dating: 8120
A8.13《成公十三年經》
A8.13.1十有三年春,
晉侯使郤錡來乞師。
A8.13.2三月,
公如京師。
A8.13.3夏五月,
公自京師,
遂會晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
鄭伯、
曹伯、
邾人、
滕人伐秦。
A8.13.4曹伯盧卒于師。
A8.13.5秋七月,
公至自伐秦。
A8.13.6冬,
葬曹宣公。
B8.13《成公十三年傳》
B8.13.1十三年春,
晉侯使郤錡來乞師,
將事不敬。
孟獻子曰:
「郤氏其亡乎!
禮、
身之幹也,
敬、
身之基也。
郤子無基。
且先君之嗣卿也,
# src: ZUO Cheng 13.1.2(578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 860; Wa2ng Sho3uqia1n 673;L:3i1
# dating: 8120
受命以求師,
將社稷是衛,
而惰,
棄君命也,
不亡,何為?」
# src: ZUO Cheng 13.2.1 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 860; Wa2ng Sho3uqia1n 673;L:3i1
# dating: 8120
B8.13.2三月,
公如京師。
宣伯欲賜,
請先使。
王以行人之禮禮焉。
孟獻子從。
王以為介
而重賄之。
# src: ZUO Cheng 13.2.2 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 860; Wa2ng Sho3uqia1n 673;L:3i1
# dating: 8120
公及諸侯朝王,
遂從劉康公、成肅公
會晉侯伐秦。
成子受脤于社,
不敬。
# src: ZUO Cheng 13.2.3 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 860; Wa2ng Sho3uqia1n 673;L:3i1
# dating: 8120
劉子曰:
「吾聞之:
民受天地之中以生,
所謂命也。
是以有動作禮義威儀之則,
以定命也。
能者養之以福,
不能者敗以取禍。
是故君子勤禮,
小人盡力。
# src: ZUO Cheng 13.3.1 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 861; Wa2ng Sho3uqia1n 675; tr. Watson 1989:122
# dating: 8120
勤禮莫如致敬,
盡力莫如敦篤。
敬在養神,
篤在守業。
國之大事,
在祀與戎。
祀有執膰,
戎有受脤,
神之大節也。
今成子惰,
棄其命矣,
其不反乎!」
B8.13.3夏四月戊午,
晉侯使呂相絕秦,
曰:
「昔逮我獻公及穆公相好,
勠力同心,
申之以盟誓,
重之以昏姻。
# src: ZUO Cheng 13.3.2 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 861; Wa2ng Sho3uqia1n 675; tr. Watson 1989:123
# dating: 8120
天禍晉國,
文公如齊,
惠公如秦。
無祿,
獻公即世。
穆公不忘舊德,
俾我惠公用能奉祀于晉。
又不能成大勳,
而為韓之師。
亦悔于厥心,
用集我文公,
# src: ZUO Cheng 13.3.3 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 862; Wa2ng Sho3uqia1n 675; tr. Watson 1989:123
# dating: 8120
是穆之成也。
文公躬擐甲冑,
跋履山川,
踰越險阻,
征東之諸侯,
虞、夏、商、周之胤
而朝諸秦,
則亦既報舊德矣。
# src: ZUO Cheng 13.3.4 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 862; Wa2ng Sho3uqia1n 675; tr. Watson 1989:123
# dating: 8120
鄭人怒君之疆埸,
我文公帥諸侯及秦圍鄭。
秦大夫不詢于我寡君,
擅及鄭盟。
諸侯疾之,
將致命于秦。
文公恐懼,
綏靜諸侯,
# src: ZUO Cheng 13.3.5 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 862; Wa2ng Sho3uqia1n 675; tr. Watson 1989:123
# dating: 8120
秦師克還無害,
則是我有大造于西也。
無祿,
文公即世,
穆為不弔,
蔑死我君,
# src: ZUO Cheng 13.3.6 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 862; Wa2ng Sho3uqia1n 677; tr. Watson 1989:123
# dating: 8120
寡我襄公,
迭我殽地,
奸絕我好,
伐我保城,
殄滅我費滑,
散離我兄弟,
撓亂我同盟,
傾覆我國家。
# src: ZUO Cheng 13.3.7 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 863; Wa2ng Sho3uqia1n 677; tr. Watson 1989:124
# dating: 8120
我襄公未忘君之舊勳,
而懼社稷之隕,
是以有殽之師。
猶願赦罪于穆公。
穆公弗聽,
而即楚謀我。
天誘其衷,
成王隕命,
穆公是以不克逞志于我。
穆、襄即世,
康、靈即位。
# src: ZUO Cheng 13.3.8 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 863; Wa2ng Sho3uqia1n 677; tr. Watson 1989:124
# dating: 8120
康公、
我之自出,
又欲闕翦我公室,
傾覆我社稷,
帥我蝥賊,
以來蕩搖我邊疆,
我是以有令狐之役。
# src: ZUO Cheng 13.3.9 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 863; Wa2ng Sho3uqia1n 677; tr. Watson 1989:124
# dating: 8120
康猶不悛,
入我河曲,
伐我涑川,
俘我王官,
翦我羈馬,
我是以有河曲之戰。
東道之不通,
則是康公絕我好也。
# src: ZUO Cheng 13.3.10 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 863; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:124
# dating: 8120
「及君之嗣也,
我君景公引領西望曰:
『庶撫我乎!』
君亦不惠稱盟,
利吾有狄難,
入我河縣,
焚我箕、郜,
芟夷我農功,
虔劉我邊垂,
# src: ZUO Cheng 13.3.11 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 864; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:124
# dating: 8120
我是以有輔氏之聚。
君亦悔禍之延,
而欲徼福于先君獻、穆,
使伯車來命我景公曰:
# src: ZUO Cheng 13.3.12 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 864; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:125
# dating: 8120
『吾與女同好棄惡,
復脩舊德,
以追念前勳。』
# src: ZUO Cheng 13.3.13 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 864; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:125
# dating: 8120
言誓未就,
景公即世,
我寡君是以有令狐之會。
君又不祥,
背棄盟誓。
白狄及君同州,
君之仇讎,
而我昏姻也。
# src: ZUO Cheng 13.3.14 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 864; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:125
# dating: 8120
君來賜命曰:
『吾與女伐狄。』
寡君不敢顧昏姻,
畏君之威,
而受命于吏。
君有二心於狄,
曰:
『晉將伐女。』
狄應且憎,
是用告我。
# src: ZUO Cheng 13.3.15 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 865; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:125
# dating: 8120
楚人惡君之二三其德也,
亦來告我曰:
『秦背令狐之盟,
而來求盟于我:
「昭告昊天上帝、
秦三公、
楚三王曰:
『余雖與晉出入,
余唯利是視。』
不穀惡其無成德,
是用宣之,
以懲不壹。」
# src: ZUO Cheng 13.3.16 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 865; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:125
# dating: 8120
諸侯備聞此言,
斯是用痛心疾首,
暱就寡人。
寡人帥以聽命,
唯好是求。
君若惠顧諸侯,
矜哀寡人,
而賜之盟,
則寡人之願也,
# src: ZUO Cheng 13.3.17 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 865; Wa2ng Sho3uqia1n 680; tr. Watson 1989:126
# dating: 8120
其承寧諸侯
以退,
豈敢徼亂?
君若不施大惠,
寡人不佞,
其不能以諸侯退矣。
敢盡布之執事,
俾執事實圖利之。』」
# src: ZUO Cheng 13.3.18 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 865; Wa2ng Sho3uqia1n 6i4; tr. Watson 1989:126
# dating: 8120
秦桓公
既與晉厲公為令狐之盟,
而又召狄與楚,
欲道以伐晉,
諸侯是以睦於晉。
# src: ZUO Cheng 13.3.19 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 865; Wa2ng Sho3uqia1n 6i4; tr. Watson 1989:126
# dating: 8120
晉欒書將中軍,
荀庚佐之;
士燮將上軍,
郤錡佐之;
韓厥將下軍,
荀罃佐之;
趙旃將新軍,
郤至佐之。
郤毅御戎,
欒鍼為右。
# src: ZUO Cheng 13.3.20 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 866; Wa2ng Sho3uqia1n 6i4; tr. Watson 1989:126
# dating: 8120
孟獻子曰:
「晉帥乘和,
師必有大功。」
五月丁亥,
晉師以諸侯之師
及秦師戰于麻隧。
# src: ZUO Cheng 13.3 (578 B.C.); Y:866; W:6i4; tr. Legge: 3i3
# dating: 8120
秦師敗績,
獲秦成差及不更女父。
曹宣公卒于師。
師遂濟涇,
及侯麗而還。
訝晉侯于新楚。
成肅公卒于瑕。
# src: ZUO Cheng 13.4.1 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 866; Wa2ng Sho3uqia1n 685; tr. Legge: 3i3
# dating: 8120
B8.13.4六月丁卯夜,
鄭公子班自訾
求入于大宮,
不能,
殺子印、
子羽,
反軍于市。
# src: ZUO Cheng 13.4.2 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 866; Wa2ng Sho3uqia1n 685; tr. Legge: 3i3
# dating: 8120
己巳,
子駟
帥國人盟于大宮,
遂從而盡焚之,
殺子如、子駹、
孫叔、孫知。
# src: ZUO Cheng 13.5.1 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 867; Wa2ng Sho3uqia1n 685; tr. Legge: 3i3
# dating: 8120
B8.13.5曹人使公子負芻守,
使公子欣時逆曹伯之喪。
秋,
負芻殺其大子
而自立也。
諸侯乃請討之。
晉人以其役之勞,
請俟他年。
# src: ZUO Cheng 13.5.2 (578 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 867; Wa2ng Sho3uqia1n 685; tr. Legge: 3i3
# dating: 8120
冬,
葬曹宣公。
既葬,子臧將亡,
國人皆將從之。
成公乃懼,
告罪,
且請焉。
乃反,
而致其邑。
# src: ZUO Cheng 14.1.1 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 868; Wa2ng Sho3uqia1n 687; tr. Legge: 385
# dating: 8120
A8.14《成公十四年經》
A8.14.1十有四年春,
王正月,
莒子朱卒。
A8.14.2夏,
衛孫林父自晉歸于衛。
A8.14.3秋,
叔孫僑如如齊逆女。
A8.14.4鄭公子喜帥師伐許。
A8.14.5九月,
僑如以夫人婦姜氏至自齊。
A8.14.6冬十月庚寅,
衛侯臧卒。
A8.14.7秦伯卒。
B8.14《成公十四年傳》
B8.14.1十四年春,
衛侯如晉,
晉侯強見孫林父焉。
定公不可。
夏,
衛侯既歸,
晉侯使郤犨送孫林父
而見之。
# src: ZUO Cheng 14.1.2 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 868; Wa2ng Sho3uqia1n 687; tr. Legge: 385
# dating: 8120
衛侯欲辭。
定姜曰:
「不可。
是先君宗卿之嗣也,
大國又以為請。
不許,
將亡。
雖惡之,
不猶愈於亡乎?
君其忍之!
# src: ZUO Cheng 14.1.3 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 869; Wa2ng Sho3uqia1n 687; tr. Legge: 385
# dating: 8120
安民而宥宗卿,
不亦可乎?」
衛侯見而復之。
衛侯饗苦成叔,
甯惠子相。
苦成叔傲。
# src: ZUO Cheng 14.1.4 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 869; Wa2ng Sho3uqia1n 687; tr. Legge: 385
# dating: 8120
甯子曰:
「苦成叔家其亡乎!
古之為享食也,
以觀威儀、
省禍福也,
故《詩》曰:
『兕觥其觩,
旨酒思柔。
彼交匪傲,
萬福來求。』
今夫子傲,
取禍之道也。」
# src: ZUO Cheng 14.2 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 869; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
B8.14.2秋,
宣伯如齊逆女。
稱族,
尊君命也。
# src: ZUO Cheng 14.3 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 870; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
B8.14.3八月,
鄭子罕伐許,
敗焉。
戊戌,
鄭伯復伐許。
庚子,入其郛。
許人平
以叔申之封。
# src: ZUO Cheng 14.4 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 870; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
B8.14.4九月,
僑如以夫人婦姜氏至自齊。
舍族,
尊夫人也。
故君子曰:
「《春秋》之稱,
微而顯,
志而晦,
婉而成章,
盡而不汙,
懲惡而勸善,
非聖人,
誰能脩之?」
# src: ZUO Cheng 14.5.1 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 870; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
B8.14.5衛侯有疾,
使孔成子、
甯惠子
立敬姒之子衎以為大子。
冬十月,
衛定公卒。
夫人姜氏既哭而息,
見大子之不哀也,
# src: ZUO Cheng 14.5.2 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 870; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
不內酌飲,
歎曰:
「是夫也,
將不唯衛國之敗,
其必始於未亡人。
烏呼!
天禍衛國也夫!
吾不獲鱄也
使主社稷。」
# src: ZUO Cheng 14.5.3 (577 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 870; Wa2ng Sho3uqia1n 689; tr. Legge: 385
# dating: 8120
大夫聞之,
無不聳懼。
孫文子自是不敢
舍其重器於衛,
盡寘諸戚,
而甚善晉大夫。
# src: ZUO Cheng 15.1.1 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 872; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
A8.15《成公十五年經》
A8.15.1十有五年春,
王二月,
葬衛定公。
A8.15.2三月乙巳,
仲嬰齊卒。
A8.15.3癸丑,
公會晉侯、
衛侯、
鄭伯、
曹伯、
宋世子成、
齊國佐、
邾人同盟于戚。
晉侯執曹伯歸于京師。
A8.15.4公至自會。
A8.15.5夏六月,
宋公固卒。
A8.15.6楚子伐鄭。
A8.15.7秋八月庚辰,
葬宋共公。
A8.15.8宋華元出奔晉。
A8.15.9宋華元自晉歸于宋。
A8.15.10宋殺其大夫山。
A8.15.11宋魚石出奔楚。
A8.15.12冬十有一月,
叔孫僑如會晉士燮、
齊高無咎、
宋華元、
衛孫林父、
鄭公子鰌、
邾人會吳于鍾離。
A8.15.13許遷于葉。
B8.15《成公十五年傳》
B8.15.1十五年春,
會于戚,
討曹成公也。
執而歸諸京師。
書曰
「晉侯執曹伯」,
不及其民也。
凡君不道於其民,
諸侯討而執之,
則曰
「某人執某侯」,
不然則否。
# src: ZUO Cheng 15.1.2 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 873; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
諸侯將見子臧於王
而立之。
子臧辭曰:
「前志有之曰:
『聖達節,
次守節,
下失節。』
為君非吾節也。
雖不能聖,
敢失守乎?」
遂逃,奔宋。
# src: ZUO Cheng 15.2 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 873; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
B8.15.2夏六月,
宋共公卒。
# src: ZUO Cheng 15.3.1 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 873; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
B8.15.3楚將北師,
子囊曰:
「新與晉盟而背之,
無乃不可乎?」
子反曰:
「敵利則進,
何盟之有?」
申叔時老矣,
在申,
# src: ZUO Cheng 15.3.2 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 873; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
聞之,
曰:
「子反必不免。
信以守禮,
禮以庇身,
信、禮之亡,
欲免,
得乎?」
楚子侵鄭,
及暴隧。
遂侵衛,
# src: ZUO Cheng 15.3.3 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 873; Wa2ng Sho3uqia1n 691; tr. Legge: 388
# dating: 8120
及首止。
鄭子罕侵楚,
取新石。
欒武子欲報楚。
韓獻子曰:
「無庸,
使重其罪,
民將叛之。
無民,
孰戰?」
# src: ZUO Cheng 15.4.1 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 874; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 388
# dating: 8120
B8.15.4秋八月,
葬宋共公。
於是華元為右師,
魚石為左師,
蕩澤為司馬,
華喜為司徒,
公孫師為司城,
向為人為大司寇,
鱗朱為少司寇,
向𢄔為大宰,
魚府為少宰。
# src: ZUO Cheng 15.4.2 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 874; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 388
# dating: 8120
蕩澤弱公室,
殺公子肥。
華元曰:
「我為右師,
君臣之訓,
師所司也。
今公室卑,
而不能正,
吾罪大矣。
不能治官,
敢賴寵乎?」
# src: ZUO Cheng 15.4.3 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 874; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 388
# dating: 8120
乃出奔晉。
二華、
戴族也,
司城、
莊族也;
六官者皆桓族也。
魚石將止華元。
魚府曰:
「右師反,
必討,
是無桓氏也。」
# src: ZUO Cheng 15.4.4 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 874; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
魚石曰:
「右師苟獲反,
雖許之討,
必不敢。
且多大功,
國人與之,
不反,
# src: ZUO Cheng 15.4.5 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 874; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
懼桓氏之無祀
於宋也。
右師討,
猶有戌在。
桓氏雖亡,
必偏。」
# src: ZUO Cheng 15.4.6 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 875; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
魚石自止華元于河上。
請討,
許之,
乃反。
使華喜、公孫師帥國人
攻蕩氏,
殺子山。
# src: ZUO Cheng 15.4.7 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 875; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
書曰「宋殺其大夫山」,
言背其族也。
魚石、向為人、鱗朱、向帶、
魚府出舍於睢上,
華元使止之,
不可。
# src: ZUO Cheng 15.4.8 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 875; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
冬十月,
華元自止之,
不可,
乃反。
魚府曰:
「今不從,
不得入矣。
右師視速而言疾,
有異志焉。
若不我納,
今將馳矣。」
# src: ZUO Cheng 15.4.9 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 875; Wa2ng Sho3uqia1n 693; tr. Legge: 389
# dating: 8120
登丘而望之,
則馳。
騁而從之,
則決睢澨、
閉門登陴矣。
左師、
二司寇、
二宰遂出奔楚。
華元使向戌為左師,
老佐為司馬,
樂裔為司寇,
以靖國人。
# src: ZUO Cheng 15.5.1 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 876; Wa2ng Sho3uqia1n 696; tr. Legge: 389
# dating: 8120
B8.15.5晉三郤害伯宗,
譖而殺之,
及欒弗忌。
伯州犁奔楚。
韓獻子曰:
「郤氏其不免乎!
善人,
天地之紀也,
而驟絕之,
不亡,
何待?」
# src: ZUO Cheng 15.5.2 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 876; Wa2ng Sho3uqia1n 696; tr. Legge: 389
# dating: 8120
初,
伯宗每朝,
其妻必戒之曰:
「『盜憎主人,
民惡其上。』
子好直言,
必及於難。」
# src: ZUO Cheng 15.6 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 876; Wa2ng Sho3uqia1n 696; tr. Legge: 389
# dating: 8120
B8.15.6十一月,
會吳于鍾離,
始通吳也。
# src: ZUO Cheng 15.7 (576 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 877; Wa2ng Sho3uqia1n 696; tr. Legge: 389
# dating: 8120
B8.15.7許靈公畏偪于鄭,
請遷于楚。
辛丑,
楚公子申遷許于葉。
# src: ZUO Cheng 16.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 879; Wa2ng Sho3uqia1n 698; tr. Watson 1989:127
# dating: 8120
A8.16《成公十六年經》
A8.16.1十有六年春,
王正月,
雨,木冰。
A8.16.2夏四月辛未,
滕子卒。
A8.16.3鄭公子喜帥師侵宋。
A8.16.4六月丙寅朔,
日有食之。
A8.16.5晉侯使欒黶來乞師。
A8.16.6甲午晦,
晉侯及楚子、
鄭伯戰于鄢陵。
楚子、
鄭師敗績。
A8.16.7楚殺其大夫公子側。
A8.16.8秋,
公會晉侯、
齊侯、
衛侯、
宋華元、
邾人于沙隨,
不見公。
A8.16.9公至自會。
A8.16.10公會尹子,
晉侯、
齊國佐、
邾人伐鄭。
A8.16.11曹伯歸自京師。
A8.16.12九月,
晉人執季孫行父,
舍之于苕丘。
A8.16.13冬十月乙亥,
叔孫僑如出奔齊。
A8.16.14十有二月乙丑,
季孫行父及晉郤犨盟于扈。
A8.16.15公至自會。
A8.16.16乙酉,
刺公子偃。
B8.16《成公十六年傳》
B8.16.1十六年春,
楚子自武城使公子成
以汝陰之田求成于鄭。
鄭叛晉,
子駟從楚子盟于武城。
# src: ZUO Cheng 16.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 879; Wa2ng Sho3uqia1n 698
# dating: 8120
B8.16.2夏四月,
滕文公卒。
# src: ZUO Cheng 16.3 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 879; Wa2ng Sho3uqia1n 698; tr. Legge: 395
# dating: 8120
B8.16.3鄭子罕伐宋,
宋將鉏、
樂懼敗諸汋陂。
退,
舍於夫渠,
不儆。
鄭人覆之,
敗諸汋陵,
獲將鉏、
樂懼。
宋恃勝也。
# src: ZUO Cheng 16.4 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 879; Wa2ng Sho3uqia1n 699; tr. Legge: 395
# dating: 8120
B8.16.4衛侯伐鄭,
至于鳴鴈,
為晉故也。
# src: ZUO Cheng 16.5.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 699; tr. Watson 1989:127
# dating: 8120
B8.16.5晉侯將伐鄭。
范文子曰:
「若逞吾願,
諸侯皆叛,
晉可以逞。
若唯鄭叛,
晉國之憂,
可立俟也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 699; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
欒武子曰:
「不可以當吾世而失諸侯,
必伐鄭。」
乃興師。
欒書將中軍,
士燮佐之;
郤錡將上軍,
荀偃佐之;
韓厥將下軍;
郤至佐新軍。
荀罃居守。
# src: ZUO Cheng 16.5.3 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 699; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
郤犨如衛,
遂如齊,
皆乞師焉。
欒黶來乞師。
孟獻子曰:
「有勝矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.4 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
戊寅,
晉師起。
鄭人聞有晉師,
使告于楚,
姚句耳與往。
楚子救鄭。
司馬將中軍,
令尹將左,
右尹子辛將右。
# src: ZUO Cheng 16.5.5 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
過申,
子反入見申叔時,
曰:「師其何如?」
對曰:
「德、刑、詳、義、
禮、信,
戰之器也。
# src: ZUO Cheng 16.5.6 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 880; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
德以施惠,
刑以正邪,
詳以事神,
義以建利,
禮以順時,
信以守物。
# src: ZUO Cheng 16.5.7 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i1; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:128
# dating: 8120
民生
厚而德正,
用利而事節,
時順而物成,
上下和睦,
周旋不逆,
求無不具,
各知其極。
故《詩》曰:
『立我烝民,
莫匪爾極。』
# src: ZUO Cheng 16.5.8 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i1; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
是以神降之福,
時無災害,
民生敦厖,
和同以聽,
莫不盡力
以從上命,
致死以補其闕,
此戰之所由克也。
今楚內棄其民,
而外絕其好;
# src: ZUO Cheng 16.5.9 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i1; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
瀆齊盟,
而食話言;
奸時以動,
而疲民以逞。
民不知信,
進退罪也。
人恤所厎,
其誰致死?
子其勉之!
吾不復見子矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.10 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i1; Wa2ng Sho3uqia1n 700; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
姚句耳先歸,
子駟問焉。
對曰:
「其行速,
過險而不整。
速則失志,
不整,
喪列。
志失、
列喪,
將何以戰?
楚懼不可用也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.11 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i2; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
五月,
晉師濟河。
聞楚師將至,
范文子欲反,
曰:
# src: ZUO Cheng 16.5.12(575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i2; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
「我偽逃楚,
可以紓憂。
夫合諸侯,
非吾所能也,
以遺能者。
我若群臣輯睦
以事君,
多矣。」
武子曰:
「不可。」
# src: ZUO Cheng 16.5.13 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i2; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:129
# dating: 8120
六月,
晉、楚遇於鄢陵。
范文子不欲戰。
郤至曰:
「韓之戰,
惠公不振旅;
箕之役,
先軫不反命;
# src: ZUO Cheng 16.5.14(575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i2; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
邲之師,
荀伯不復徒,
皆晉之恥也。
子亦見先君之事矣。
今我辟楚,
又益恥也。」
文子曰:
「吾先君之亟戰也,
有故。
# src: ZUO Cheng 16.5.15 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i2; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
秦、狄、
齊、楚皆彊,
不盡力,
子孫將弱。
今三彊服矣,
敵楚而已。
唯聖人能外內無患。
自非聖人,
外寧必有內憂,
盍釋楚
以為外懼乎?」
# src: ZUO Cheng 16.5.16 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i3; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
甲午晦,
楚晨壓晉軍而陳。
軍吏患之。
范匄趨進,
曰:
# src: ZUO Cheng 16.5.17 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i3; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
「塞井夷竈,
陳於軍中,
而疏行首。
晉、楚唯天所授,
何患焉?」
# src: ZUO Cheng 16.5.18 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i3; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
文子執戈逐之,
曰:
「國之存亡,
天也,
童子何知焉?」
欒書曰:
「楚師輕窕,
固壘而待之,
三日必退。
退而擊之,
必獲勝焉。」
# src: ZUO Cheng 16.5.19 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i3; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:130
# dating: 8120
郤至曰:
「楚有六間,
不可失也。
其二卿相惡,
王卒以舊,
鄭陳而不整,
蠻軍而不陳,
陳不違晦,
在陳而囂,
合而加囂。
# src: ZUO Cheng 16.5.20 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i3; Wa2ng Sho3uqia1n 703; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
各顧其後,
莫有鬭心;
舊不必良,
以犯天忌,
我必克之。」
# src: ZUO Cheng 16.5.21 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i4; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
楚子登巢車,
以望晉軍。
子重使大宰伯州犂侍于王後。
王曰:
「騁而左右,
何也?」
曰:
「召軍吏也。」
「皆聚於中軍矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.22 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i4; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
曰:
「合謀也。」
「張幕矣。」
曰:
「虔卜於先君也。」
「徹幕矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.23 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i4; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
曰:
「將發命也。」
「甚囂,
且塵上矣。」
曰:
「將塞井夷竈
而為行也。」
「皆乘矣,
左右執兵而下矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.24 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 8i4; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
曰:
「聽誓也。」
「戰乎?」
曰:
「未可知也。」
「乘而左右皆下矣。」
曰:
「戰禱也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.25 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 885; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:131
# dating: 8120
伯州犂以公卒告王。
苗賁皇在晉侯之側,
亦以王卒告。
皆曰:
「國士在,
且厚,
不可當也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.26 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 885; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:132
# dating: 8120
苗賁皇言於晉侯曰:
「楚之良,
在其中軍王族而已。
請分良
以擊其左右,
而四軍萃於王卒,
必大敗之。」
# src: ZUO Cheng 16.5.27 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 885; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:132
# dating: 8120
公筮之。
史曰:
「吉。
其卦遇《復》
䷗,
曰:
『南國蹙,
射其元王,
中厥目。』
國蹙、王傷,
不敗,何待?」
# src: ZUO Cheng 16.5.28 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 885; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:132
# dating: 8120
公從之。
有淖於前,
乃皆左右相違於淖。
步毅御晉厲公,
欒鍼為右。
彭名御楚共王,
潘黨為右。
# src: ZUO Cheng 16.5.29 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 886; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:132
# dating: 8120
石首御鄭成公,
唐苟為右。
欒、范以其族夾公行。
陷於淖。
欒書將載晉侯。
鍼曰:
「書退!
國有大任,
焉得專之?
# src: ZUO Cheng 16.5.30 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 886; Wa2ng Sho3uqia1n 707; tr. Watson 1989:132
# dating: 8120
且侵官、
冒也,
失官、
慢也,
離局、
姦也。
有三罪焉,
不可犯也。」
乃掀公以出於淖。
# src: ZUO Cheng 16.5.31 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 886; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:133
# dating: 8120
癸巳,
潘尪之黨與養由基
蹲甲而射之,
徹七札焉。
以示王,
曰:
「君有二臣如此,
何憂於戰?」
# src: ZUO Cheng 16.5.32 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 886; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:133
# dating: 8120
王怒曰:
「大辱國!
詰朝爾射,
死藝。」
呂錡夢射月,
中之,
退入於泥。
# src: ZUO Cheng 16.5.33 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 887; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:133
# dating: 8120
占之,
曰:
「姬姓、
日也,
異姓、
月也,
必楚王也。
射而中之,
退入於泥,
亦必死矣。」
# src: ZUO Cheng 16.5.34 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 887; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:133
# dating: 8120
及戰,
射共王,中目。
王召養由基,
與之兩矢,
使射呂錡,
中項,
伏弢。
以一矢復命。
# src: ZUO Cheng 16.5.35 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 887; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:133
# dating: 8120
郤至三遇楚子之卒,
見楚子,
必下,
免冑而趨風。
楚子使工尹襄問之以弓,
曰:
「方事之殷也,
有𩎟韋之跗注,
君子也。
識見不穀而趨,
無乃傷乎?」
# src: ZUO Cheng 16.5.36 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 887; Wa2ng Sho3uqia1n 710; tr. Watson 1989:134
# dating: 8120
郤至見客,
免冑承命,
曰:
「君之外臣至
從寡君之戎事,
以君之靈,
間蒙甲冑,
不敢拜命。
敢告不寧,
君命之辱。
為事之故,
敢肅使者。」
三肅使者而退。
# src: ZUO Cheng 16.5 .37(575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 888; Wa2ng Sho3uqia1n 712; tr. Watson 1989:134
# dating: 8120
晉韓厥從鄭伯,
其御杜溷羅曰:
「速從之?
其御屢顧,
不在馬,
可及也。」
韓厥曰:
「不可以再辱國君。」
乃止。
# src: ZUO Cheng 16.5.38(575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 888; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
郤至從鄭伯,
其右茀翰胡曰:
「諜輅之,
余從之乘,
而俘以下。」
郤至曰:
「傷國君有刑。」
亦止。
石首曰:
「衛懿公唯不去其旗,
是以敗於熒。」
# src: ZUO Cheng 16.5.39 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 888; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
乃內旌於弢中。
唐苟謂石首曰:
「子在君側,
敗者壹大。
我不如子,
子以君免,
我請止。」
乃死。
# src: ZUO Cheng 16.5.40 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 888; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
楚師薄於險,
叔山冉謂養由基曰:
「雖君有命,
為國故,
子必射。」
乃射,
再發,
盡殪。
# src: ZUO Cheng 16.5.41 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 888; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
叔山冉搏人以投,
中車,
折軾。
晉師乃止。
囚楚公子茷。
欒鍼見子重之旌,
請曰:
「楚人謂夫旌,
子重之麾也,
彼其子重也。
# src: ZUO Cheng 16.5.42 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
日臣之使於楚也,
子重問晉國之勇,
臣對曰:
『好以眾整。』
曰:
『又何如?』
臣對曰:
『好以暇。』
# src: ZUO Cheng 16.5.43 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
今兩國治戎,
行人不使,
不可謂整;
臨事
而食言,
不可謂暇。
請攝飲焉。」
# src: ZUO Cheng 16.5.44 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
公許之。
使行人執榼承飲,
造于子重,
曰:
「寡君乏使,
使鍼御持矛,
是以不得犒從者,
使某攝飲。」
# src: ZUO Cheng 16.5.45 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 713; tr. Watson 1989:135
# dating: 8120
子重曰:
「夫子嘗與吾言於楚,
必是故也。
不亦識乎?」
受而飲之,
免使者而復鼓。
# src: ZUO Cheng 16.5.46 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:136
# dating: 8120
旦而戰,
見星未已。
子反命軍吏察夷傷,
補卒乘,
繕甲兵,
展車馬,
雞鳴而食,
唯命是聽。
# src: ZUO Cheng 16.5.47 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:136
# dating: 8120
晉人患之。
苗賁皇徇曰:
「蒐乘、補卒,
秣馬、利兵,
脩陳、固列,
蓐食、申禱,
明日復戰!」
乃逸楚囚。
# src: ZUO Cheng 16.5.48 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 889; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:136
# dating: 8120
王聞之,
召子反謀。
穀陽豎獻飲於子反,
子反醉而不能見。
王曰:
「天敗楚也夫!
余不可以待。」
乃宵遁。
# src: ZUO Cheng 16.5.49 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 890; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:136
# dating: 8120
晉入楚軍,
三日穀。
范文子立於戎馬之前,
曰:
「君幼,
諸臣不佞,
何以及此?
君其戒之!
《周書》曰:
『惟命不于常。』
有德之謂。」
# src: ZUO Cheng 16.5.50 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 890; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:137
# dating: 8120
楚師還,
及瑕,
王使謂子反曰:
「先大夫之覆師徒者,
君不在。
子無以為過,
不穀之罪也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.51 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 890; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:137
# dating: 8120
子反再拜稽首曰:
「君賜臣死,
死且不朽。
臣之卒實奔,
臣之罪也。」
子重復謂子反曰:
「初隕師徒者,
而亦聞之矣。
盍圖之!」
# src: ZUO Cheng 16.5.52 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 890; Wa2ng Sho3uqia1n 716; tr. Watson 1989:136
# dating: 8120
對曰:
「雖微先大夫有之,
大夫命側,
側敢不義?
側亡君師,
敢忘其死?」
王使止之,
弗及而卒。
# src: ZUO Cheng 16.5.53 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 890; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
戰之日,
齊國佐、高無咎至于師,
衛侯出于衛,
公出于壞隤。
宣伯通於穆姜,
欲去季、孟
而取其室。
# src: ZUO Cheng 16.5.54 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
將行,
穆姜送公,
而使逐二子。
公以晉難告,
曰:
「請反而聽命。」
# src: ZUO Cheng 16.5.55 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
姜怒,
公子偃、公子鉏趨過,
指之,曰:
「女不可,
是皆君也。」
# src: ZUO Cheng 16.5.56 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
公待於壞隤,
申宮、
儆備、設守,
而後行,
是以後。
使孟獻子守于公宮。
# src: ZUO Cheng 16.6.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
B8.16.6秋,
會于沙隨,
謀伐鄭也。
宣伯使告郤犨曰:
「魯侯待于壞隤,
以待勝者。」
郤犨將新軍,
且為公族大夫,
以主東諸侯。
取貨于宣伯,
而訴公于晉侯。
晉侯不見公。
# src: ZUO Cheng 16.7.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
B8.16.7曹人請于晉曰:
「自我先君宣公即位,
國人曰:
『若之何?
憂猶未弭。』
而又討我寡君,
以亡曹國社稷之鎮
公子,
是大泯曹也,
先君無乃有罪乎?
# src: ZUO Cheng 16.7.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 891; Wa2ng Sho3uqia1n 719; tr. Legge: 398
# dating: 8120
若有罪,
則君列諸會矣。
君唯不遺德、刑,
以伯諸侯,
豈獨遺諸敝邑?
敢私布之。」
# src: ZUO Cheng 16.8.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 892; Wa2ng Sho3uqia1n 721; tr. Legge: 398
# dating: 8120
B8.16.8七月,
公會尹武公及諸侯伐鄭。
將行,
姜又命公如初。
公又申守而行。
# src: ZUO Cheng 16.8.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 892; Wa2ng Sho3uqia1n 721; tr. Legge: 399
# dating: 8120
諸侯之師次于鄭西,
我師次于督揚,
不敢過鄭。
子叔聲伯使叔孫豹
請逆于晉師,
為食於鄭郊。
師逆以至。
聲伯四日不食以待之,
食使者而後食。
# src: ZUO Cheng 16.9 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 892; Wa2ng Sho3uqia1n 721; tr. Legge: 399
# dating: 8120
B8.16.9諸侯遷于制田,
知武子佐下軍,
以諸侯之師侵陳,
至于鳴鹿。
遂侵蔡。
未反,
諸侯遷于潁上。
戊午,
鄭子罕宵軍之,
宋、齊、衛皆失軍。
# src: ZUO Cheng 16.10 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 892; Wa2ng Sho3uqia1n 721; tr. Legge: 399
# dating: 8120
B8.16.10曹人復請于晉。
晉侯謂子臧:
「反,
吾歸而君。」
子臧反,
曹伯歸。
子臧盡致其邑與卿
而不出。
# src: ZUO Cheng 16.11.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 893; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
B8.16.11宣伯使告郤犨曰:
「魯之有季、孟,
猶晉之有欒、范也,
政令於是乎成。
今其謀曰:
『晉政多門,
不可從也。
寧事齊、楚,
有亡而已,
蔑從晉矣。』
# src: ZUO Cheng 16.11.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 893; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
若欲得志於魯,
請止行父而殺之,
我斃蔑也,
而事晉,
蔑有貳矣。
魯不貳,
小國必睦。
不然,
歸必叛矣。」
# src: ZUO Cheng 16.11.3 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 893; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
九月,
晉人執季文子于苕丘。
公還,
待于鄆,
使子叔聲伯請季孫于晉。
郤犨曰:
「苟去仲孫蔑,
而止季孫行父,
吾與子國,
親於公室」
# src: ZUO Cheng 16.11.4 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 893; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
對曰:
「僑如之情,
子必聞之矣。
若去蔑與行父,
是大棄魯國,
而罪寡君也。
若猶不棄,
而惠徼周公之福,
使寡君得事晉君,
則夫二人者,
魯國社稷之臣也。
# src: ZUO Cheng 16.11.5 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 893; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
若朝亡之,
魯必夕亡。
以魯之密邇仇讎,
亡而為讎,
治之何及?」
郤犨曰:
「吾為子請邑。」
# src: ZUO Cheng 16.11.6 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
對曰:
「嬰齊、
魯之常隸也,
敢介大國以求厚焉?
承寡君之命以請,
若得所請,
吾子之賜多矣,
又何求?」
# src: ZUO Cheng 16.11.7 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
范文子謂欒武子曰:
「季孫於魯,
相二君矣。
妾不衣帛,
馬不食粟,
可不謂忠乎?
信讒慝而棄忠良,
若諸侯何?
# src: ZUO Cheng 16.11.8 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
子叔嬰齊奉君命
無私,
謀國家不貳,
圖其身不忘其君。
若虛其請,
是棄善人也。
子其圖之!」
乃許魯平,
赦季孫。
# src: ZUO Cheng 16.11.9 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
冬十月,
出叔孫僑如
而盟之。
僑如奔齊。
十二月,
季孫及郤犨盟于扈,
歸,
刺公子偃。
召叔孫豹于齊
而立之。
# src: ZUO Cheng 16.11.10 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 723; tr. Legge: 399
# dating: 8120
齊聲孟子
通僑如,
使立於高、國之閒。
僑如曰:
「不可以再罪。」
遂奔衛,
亦閒於卿。
# src: ZUO Cheng 16.12.1 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 894; Wa2ng Sho3uqia1n 724; tr. Legge: 399
# dating: 8120
B8.16.12晉侯使郤至獻楚捷于周,
與單襄公語,
驟稱其伐。
# src: ZUO Cheng 16.12.2 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 895; Wa2ng Sho3uqia1n 724; tr. Legge: 399
# dating: 8120
單子語諸大夫曰:
「溫季
其亡乎!
位於七人之下,
而求掩其上。
怨之所聚,
亂之本也。
# src: ZUO Cheng 16.12.3 (575 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 895; Wa2ng Sho3uqia1n 724; tr. Legge: 399
# dating: 8120
多怨而階亂,
何以在位?
《夏書》曰:
『怨豈在明?
不見是圖。』
將慎其細也。
今而明之,
其可乎?」
# src: ZUO Cheng 17.1.1 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 897; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
A8.17《成公十七年經》
A8.17.1十有七年春,
衛北宮括帥師侵鄭。
A8.17.2夏,
公會尹子、
單子、
晉侯、
齊侯、
宋公、
衛侯、
曹伯、
邾人伐鄭。
A8.17.3六月乙酉,
同盟于柯陵。
A8.17.4秋,
公至自會。
A8.17.5齊高無咎出奔莒。
A8.17.6九月辛丑,
用郊。
A8.17.7晉侯使荀罃來乞師。
A8.17.8冬,
公會單子、
晉侯、
宋公、
衛侯、
曹伯、
齊人、
邾人伐鄭。
A8.17.9十有一月,
公至自伐鄭。
A8.17.10壬申,
公孫嬰齊卒于貍脤。
A8.17.11十有二月丁巳朔,
日有食之。
A8.17.12邾子貜且卒。
A8.17.13晉殺其大夫郤錡、
郤犨、
郤至。
A8.17.14楚人滅舒庸。
B8.17《成公十七年傳》
B8.17.1十七年春王正月,
鄭子駟侵晉虛、
滑。
衛北宮括救晉,
侵鄭,
至于高氏。
# src: ZUO Cheng 17.1.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 897; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
夏五月,
鄭大子髡頑、
侯獳為質於楚,
楚公子成、
公子寅
戍鄭。
# src: ZUO Cheng 17.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 897; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
B8.17.2公會尹武公、單襄公及諸侯伐鄭,
自戲童至于曲洧。
# src: ZUO Cheng 17.3 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 897; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
B8.17.3晉范文子反自鄢陵,
使其祝宗祈死,
曰:
「君驕侈而克敵,
是天益其疾也,
難將作矣。
愛我者惟祝我,
使我速死,
無及於難,范氏之福也。」
六月戊辰,
士燮卒。
# src: ZUO Cheng 17.4 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
B8.17.4乙酉,
同盟于柯陵,
尋戚之盟也。
# src: ZUO Cheng 17.5 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 727; tr. Legge: 403
# dating: 8120
B8.17.5楚子重救鄭,
師于首止。
諸侯還。
# src: ZUO Cheng 17.6.1 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 403
# dating: 8120
B8.17.6齊慶克通于聲孟子,
與婦人蒙衣乘輦
而入于閎。
鮑牽見之,
以告國武子。
武子召慶克而謂之。
慶克久不出,
而告夫人曰:
「國子謫我。」
夫人怒。
# src: ZUO Cheng 17.6.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 403
# dating: 8120
國子相靈公以會,
高、鮑處守。
及還,
將至,
閉門
而索客。
孟子訴之曰:
「高、
鮑將不納君,
而立公子角,
國子知之。」
# src: ZUO Cheng 17.6.3 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 404
# dating: 8120
秋七月壬寅,
刖鮑牽
而逐高無咎。
無咎奔莒。
高弱以盧叛。
齊人來召鮑國
而立之。
# src: ZUO Cheng 17.6.4 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 404
# dating: 8120
初,
鮑國去鮑氏而來
為施孝叔臣。
施氏卜宰,
匡句須吉。
施氏之宰有百室之邑。
與匡句須邑,
# src: ZUO Cheng 17.6.5 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 898; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 404
# dating: 8120
使為宰,
以讓鮑國而致邑焉。
施孝叔曰:
「子實吉。」
對曰:
「能與忠良,
吉孰大焉?」
鮑國相施氏忠,
故齊人取
以為鮑氏後。
# src: ZUO Cheng 17.6.6 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 899; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 404
# dating: 8120
仲尼曰:
「鮑莊子之知
不如葵,
葵猶能衛其足。」
# src: ZUO Cheng 17.7 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 899; Wa2ng Sho3uqia1n 728; tr. Legge: 404
# dating: 8120
B8.17.7冬,
諸侯伐鄭。
十月庚午,
圍鄭。
楚公子申救鄭,
師于汝上。
十一月,
諸侯還。
# src: ZUO Cheng 17.8.1 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 899; Wa2ng Sho3uqia1n 730; tr. Legge: 404
# dating: 8120
B8.17.8初,
聲伯夢涉洹,
或與己瓊瑰,食之,
泣而為瓊瑰,
盈其懷,
從而歌之曰:
「濟洹之水,
贈我以瓊瑰。
歸乎歸乎,
瓊瑰盈吾懷乎!」
# src: ZUO Cheng 17.8.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 899; Wa2ng Sho3uqia1n 730; tr. Legge: 404
# dating: 8120
懼不敢占也。
還自鄭,
壬申,
至于貍脤而占之,
曰:
「余恐死,
故不敢占也。
今眾繁
而從余三年矣,
無傷也。」
言之
之莫而卒。
# src: ZUO Cheng 17.9.1 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 730; tr. Legge: 404
# dating: 8120
B8.17.9齊侯使崔杼
為大夫,
使慶克佐之,
帥師圍盧。
國佐從諸侯圍鄭,
以難請
而歸。
遂如盧師,
殺慶克,
以穀叛。
# src: ZUO Cheng 17.9.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 730; tr. Legge: 404
# dating: 8120
齊侯與之盟于徐關
而復之。
十二月,
盧降。
使國勝告難于晉,
待命于清。
# src: ZUO Cheng 17.10.1 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 404
# dating: 8120
B8.17.10晉厲公侈,
多外嬖。
反自鄢陵,
欲盡去群大夫,
而立其左右。
胥童以胥克之廢也,
怨郤氏,
而嬖於厲公。
郤錡奪夷陽五田,
# src: ZUO Cheng 17.10.2 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
五亦嬖於厲公。
郤犨與長魚矯爭田,
執而梏之,
與其父母妻子同一轅。
既,矯亦嬖於厲公。
# src: ZUO Cheng 17.10.3 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
欒書怨郤至,
以其不從己
而敗楚師也,
欲廢之。
使楚公子茷
告公曰:
「此戰也,
郤至實召寡君,
以東師之未至也,
與軍帥之不具也,
# src: ZUO Cheng 17.10.4 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 900; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
曰:
『此必敗,
吾因奉孫周
以事君。』」
# src: ZUO Cheng 17.10.5 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公告欒書。
書曰:
「其有焉。
不然,
豈其死之不恤,
而受敵使乎?
君盍嘗使諸周
而察之?」
郤至聘于周,
欒書使孫周見之。
# src: ZUO Cheng 17.10.6 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公使覘之,
信。
遂怨郤至。
厲公田,
與婦人先殺而飲酒,
後使大夫殺。
# src: ZUO Cheng 17.10.7 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 732; tr. Legge: 405
# dating: 8120
郤至奉豕,
寺人孟張奪之,
郤至射而殺之。
公曰:
「季子欺余!」
# src: ZUO Cheng 17.10.8 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 734; tr. Legge: 405
# dating: 8120
厲公將作難,
胥童曰:
「必先三郤。
族大
多怨。
去大族,
不逼;
敵多怨,
有庸。」
# src: ZUO Cheng 17.10.9 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 734; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公曰:
「然。」
郤氏聞之,
郤錡欲攻公,
曰:
「雖死,
君必危。」
郤至曰:
# src: ZUO Cheng 17.10.10 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 901; Wa2ng Sho3uqia1n 734; tr. Legge: 405
# dating: 8120
「人所以立,
信、知、勇也。
信不叛君,
知不害民,
勇不作亂。
失茲三者,
其誰與我?
死而多怨,
將安用之?
# src: ZUO Cheng 17.10.11 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 902; Wa2ng Sho3uqia1n 734; tr. Legge: 405
# dating: 8120
君實有臣而殺之,
其謂君何?
我之有罪,
吾死後矣。
若殺不辜,
將失其民,
欲安,
得乎?
待命而已。
受君之祿,
是以聚黨。
有黨而爭命,
罪孰大焉?」
# src: ZUO Cheng 17.10.12 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 902; Wa2ng Sho3uqia1n 734; tr. Legge: 405
# dating: 8120
壬午,
胥童、
夷羊五帥甲八百
將攻郤氏,
長魚矯請無用眾,
公使清沸魋助之。
# src: ZUO Cheng 17.10.13 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 902; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
抽戈結衽,
而偽訟者。
三郤將謀於榭,
矯以戈殺駒伯、
苦成叔於其位。
溫季曰:
「逃威也。」
遂趨。
# src: ZUO Cheng 17.10.14 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 902; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
矯及諸其車,
以戈殺之。
皆尸諸朝。
胥童以甲劫欒書、
中行偃於朝。
矯曰:
「不殺二子,
憂必及君。」
# src: ZUO Cheng 17.10.15 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公曰:
「一朝而尸三卿,
余不忍益也。」
對曰:
「人將忍君。
臣聞亂在外為姦,
在內為軌。
御姦以德,
御軌以刑。
# src: ZUO Cheng 17.10.16 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
不施而殺,
不可謂德;
臣偪而不討,
不可謂刑。
德、刑不立,
姦、軌並至,
臣請行。」
遂出奔狄。
# src: ZUO Cheng 17.10.17 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公使辭於二子曰:
「寡人有討於郤氏,
郤氏既伏其辜矣,
大夫無辱,
其復職位!」
皆再拜稽首曰:
「君討有罪,
而免臣於死,
君之惠也。
二臣雖死,
敢忘君德?」
乃皆歸。
# src: ZUO Cheng 17.10.18 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
公使胥童為卿。
公遊于匠麗氏,
欒書、中行偃遂執公焉。
# src: ZUO Cheng 17.10.19 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
召士匄,
士匄辭。
召韓厥,
韓厥辭,
曰:
「昔吾畜於趙氏,
孟姬之讒,
吾能違兵。
# src: ZUO Cheng 17.10.20 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 735; tr. Legge: 405
# dating: 8120
古人有言曰:
『殺老牛莫之敢尸。』
而況君乎?
二三子不能事君,
焉用厥也?」
# src: ZUO Cheng 17.11 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 903; Wa2ng Sho3uqia1n 738; tr. Legge: 406
# dating: 8120
B8.17.11舒庸人以楚師之敗也,
道吳人圍巢,
伐駕,
圍釐、虺,
遂恃吳而不設備。
楚公子橐師襲舒庸,
滅之。
# src: ZUO Cheng 17.12 (574 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 904; Wa2ng Sho3uqia1n 738; tr. Legge: 406
# dating: 8120
B8.17.12閏月乙卯晦,
欒書、中行偃殺胥童。
民不與郤氏,
胥童道君為亂,
故皆書曰
「晉殺其大夫」。
# src: ZUO Cheng 18.1.1 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 906; Wa2ng Sho3uqia1n 738; tr. Legge: 409
# dating: 8120
A8.18《成公十八年經》
A8.18.1十有八年春,
王正月,
晉殺其大夫胥童。
A8.18.2庚申,
晉弒其君州蒲。
A8.18.3齊殺其大夫國佐。
A8.18.4公如晉。
A8.18.5夏,
楚子、
鄭伯伐宋。
宋魚石復入于彭城。
A8.18.6公至自晉。
A8.18.7晉侯使士匄來聘。
A8.18.8秋,
杞伯來朝。
A8.18.9八月,
邾子來朝。
A8.18.10築鹿囿。
A8.18.11己丑,
公薨于路寢。
A8.18.12冬,
楚人、
鄭人侵宋。
A8.18.13晉侯使士魴來乞師。
A8.18.14十有二月,
仲孫蔑會晉侯、
宋公、
衛侯、
邾子、
齊崔杼同盟于虛朾。
A8.18.15丁未,
葬我君成公。
B8.18《成公十八年傳》
B8.18.1十八年春,
王正月庚申,
晉欒書、中行偃使程滑
弒厲公,
葬之于翼東門之外,
以車一乘。
使荀罃、土魴逆周子于京師
而立之,
生十四年矣。
大夫逆于清原。
周子曰:
# src: ZUO Cheng 18.1.2 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 907; Wa2ng Sho3uqia1n 739; tr. Legge: 409
# dating: 8120
「孤始願不及此,
雖及此,
豈非天乎!
抑人之求君,
使出命也。
立而不從,
將安用君?
二三子用我今日,
否亦今日。
共而從君,
神之所福也。」
# src: ZUO Cheng 18.1.3 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 907; Wa2ng Sho3uqia1n 739; tr. Legge: 409
# dating: 8120
對曰:
「群臣之願也,
敢不唯命是聽。」
庚午,
盟而入,
館于伯子同氏。
辛巳,朝于武宮。
逐不臣者七人。
周子有兄而無慧,
不能辨菽麥,
故不可立。
# src: ZUO Cheng 18.2.1 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 907; Wa2ng Sho3uqia1n 739; tr. Legge: 409
# dating: 8120
B8.18.2齊為慶氏之難故,
甲申晦,
齊侯使士華免
以戈殺國佐
于內宮之朝。
師逃于夫人之宮。
書曰
「齊殺其大夫國佐」,
棄命、
專殺、
以穀叛故也。
# src: ZUO Cheng 18.2.2 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 908; Wa2ng Sho3uqia1n 739; tr. Legge: 409
# dating: 8120
使清人殺國勝。
國弱來奔。
王湫奔萊。
慶封為大夫,
慶佐為司寇。
既,
齊侯反國弱,
使嗣國氏,
禮也。
# src: ZUO Cheng 18.3.1 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 908; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 409
# dating: 8120
B8.18.3二月乙酉朔,
晉侯悼公即位于朝。
始命百官,
施舍、已責,
逮鰥寡,
振廢滯,
匡乏困,
救災患,
禁淫慝,
薄賦斂,
宥罪戾,
欲無犯時。
使魏相、士魴、魏頡、
趙武為卿;
荀家、荀會、欒黶、韓無忌
為公族大夫,
使訓卿之子弟
共儉孝弟。
# src: ZUO Cheng 18.3.3 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 909; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 409
# dating: 8120
使士渥濁為大傅,
使脩范武子之法;
右行辛為司空,
使脩士蒍之法。
弁糾御戎,
校正屬焉,
使訓諸御知義。
荀賓為右,
司士屬焉,
使訓勇力之士時使。
# src: ZUO Cheng 18.3.4 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 909; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
卿無共御,
立軍尉以攝之。
祁奚為中軍尉,
羊舌職佐之;
魏絳為司馬,
張老為候奄。
# src: ZUO Cheng 18.3.5 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 910; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
鐸遏寇為上軍尉,
籍偃為之司馬,
使訓卒、乘,
親以聽命。
程鄭為乘馬御,
六騶屬焉,
使訓群騶知禮。
凡六官之長,
皆民譽也。
# src: ZUO Cheng 18.3.6 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 911; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
舉不失職,
官不易方,
爵不踰德,
師不陵正,
旅不偪師,
民無謗言,
所以復霸也。
# src: ZUO Cheng 18.4 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 911; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.4公如晉,
朝嗣君也。
# src: ZUO Cheng 18.5.1 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 911; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.5夏六月,
鄭伯侵宋,
及曹門外。
遂會楚子伐宋,
取朝郟。
楚子辛、鄭皇辰
侵城郜,
取幽丘。
# src: ZUO Cheng 18.5.2 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 911; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
同伐彭城,
納宋魚石、向為人、
鱗朱、向帶、
魚府焉,
以三百乘戍之而還。
書曰「復入」。
# src: ZUO Cheng 18.5.3 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 911; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
凡去其國,
國逆而立之,
曰
「入」;
復其位,
曰
「復歸」;
諸侯納之,
曰
「歸」;
以惡曰「復入」。
# src: ZUO Cheng 18.5.4 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 912; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
宋人患之。
西鉏吾曰:
「何也?
若楚人與吾同惡,
以德於我,
吾固事之也,
不敢貳矣。
大國無厭,
鄙我猶憾。
# src: ZUO Cheng 18.5.5 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 912; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
不然,
而收吾憎,
使贊其政,
以間吾釁,
亦吾患也。
# src: ZUO Cheng 18.5.6 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 912; Wa2ng Sho3uqia1n 741; tr. Legge: 410
# dating: 8120
今將崇諸侯之姦
而披其地,
以塞夷庚。
逞姦而攜服,
毒諸侯
而懼吳、
晉,
吾庸多矣,
非吾憂也。
且事晉何為?
晉必恤之。」
# src: ZUO Cheng 18.6 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 912; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.6公至自晉。
晉范宣子來聘,
且拜朝也。
君子謂晉於是乎有禮。
# src: ZUO Cheng 18.7 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.7秋,
杞桓公來朝,
勞公,
且問晉故。
公以晉君語之。
杞伯於是驟朝于晉
而請為昏。
# src: ZUO Cheng 18.8 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.8七月,
宋老佐、
華喜圍彭城,
老佐卒焉。
# src: ZUO Cheng 18.9 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.9八月,
邾宣公來朝,
即位而來見也。
# src: ZUO Cheng 18.10 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.10築鹿囿,
書
不時也。
# src: ZUO Cheng 18.11 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.11己丑,
公薨于路寢,
言道也。
# src: ZUO Cheng 18.12.1 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.12冬十一月,
楚子重救彭城,
伐宋。
宋華元如晉告急。
韓獻子為政,
曰:
「欲求得人,
必先勤之。
成霸、安疆,
自宋始矣。」
# src: ZUO Cheng 18.12.2 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
晉侯師于台谷
以救宋。
遇楚師于靡角之谷,
楚師還。
# src: ZUO Cheng 18.13.1(573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.13晉士魴來乞師。
季文子問師數於臧武仲,
對曰:
「伐鄭之役,
知伯實來,
下軍之佐也。
今彘季亦佐下軍,
如伐鄭可也。
# src: ZUO Cheng 18.13.2 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 913; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
事大國,
無失班爵而加敬焉,
禮也。」
從之。
# src: ZUO Cheng 18.14 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 914; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.14十二月,
孟獻子會于虛朾,
謀救宋也。
宋人辭諸侯
而請師以圍彭城。
孟獻子請于諸侯
而先歸會葬。
# src: ZUO Cheng 18.15 (573 B.C.); Ya2ng Bo2ju4n 914; Wa2ng Sho3uqia1n 746; tr. Legge: 410
# dating: 8120
B8.18.15丁未,
葬我君成公。書順也。