莊子

莊子

KR5c0126_CHANT_001-1a

** 1 逍遙遊第一

北冥有魚,

其名為鯤。

鯤之大,

不知其幾千里也。

化而為鳥,

其名為鵬。

鵬之背,

不知其幾千里也;

怒而飛,

其翼若垂天之雲。

是鳥也,

海運則將徙於南冥。

南冥者,天池也。

# src: ZHUANG 1.1.2; Guo Qingfan 4; Wang Shumin 6; Fang Yong 4; Chen Guying:3

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-2a

齊諧者,

志怪者也。

曰:

「鵬之徙於南冥也,

水擊三千里,

摶扶搖而上者九萬里,

去以六月息者也。」

野馬也,

塵埃也,

生物之以息相吹也。

# src: ZHUANG 1.1.3; Guo Qingfan 4; Wang Shumin 6; Fang Yong 5; Chen Guying:3

# dating: 8110

天之蒼蒼,

其正色邪?

其遠而無所至極邪?

其視下也,

亦若是則已矣。

# src: ZHUANG 1.1.4; Guo Qingfan 5; Wang Shumin 8; Fang Yong 5; Chen Guying 5

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-3a

且夫水之積也不厚,

則負大舟也無力。

覆杯水於坳堂之上,

則芥為之舟;

置杯焉則膠,

水淺而舟大也。

風之積也不厚,

則其負大翼也無力。

故九萬里,

則風斯在下矣,

而後乃今培風;

背負青天,而莫之夭閼者,

而後乃今將圖南。

# src: ZHUANG 1.1.5; Guo Qingfan 9; Wang Shumin 10; Fang Yong 5; Chen Guying 7

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-4a

蜩與學鳩笑之曰:

「我決起而飛,

槍榆枋,

時則不至,而控於地而已矣,

奚以之九萬里而南為?」

適莽蒼者,

三湌而反,

腹猶果然;

適百里者,

宿舂糧;

適千里者,

三月聚糧。

之二蟲又何知!

# src: ZHUANG 1.1.6; Guo Qingfan 9; Wang Shumin 12; Fang Yong 5; Chen Guying 10

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-5a

小知不及大知,

小年不及大年。

奚以知其然也?

朝菌不知晦朔,

蟪蛄不知春秋,

此小年也。

# src: ZHUANG 1.1.7; Guo Qingfan 9; Wang Shumin 12; Fang Yong 5; Chen Guying10

# dating: 8110

楚之南有冥靈者,

以五百歲為春,

五百歲為秋;

上古有大椿者,

以八千歲為春,

八千歲為秋。

而彭祖乃今以久特聞,

眾人匹之,

不亦悲乎!

# src: ZHUANG 1.1.8; Guo Qingfan 14; Wang Shumin 15; Fang Yong 5; Chen Guying 11

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-6a

湯之問棘也是已。

窮髮之北有冥海者,

天池也。

有魚焉,

其廣數千里,

未有知其脩者,

其名為鯤。

有鳥焉,

其名為鵬,

背若泰山,

翼若垂天之雲,

# src: ZHUANG 1.1.9; Guo Qingfan 14; Wang Shumin 15; Fang Yong 5; Chen Guying 11

# dating: 8110

摶扶搖羊角而上者九萬里,

絕雲氣,

負青天,

然後圖南,

且適南冥也。

# src: ZHUANG 1.1.10; Guo Qingfan 14; Wang Shumin 15; Fang Yong 5; Chen Guying11

# dating: 8110

斥鴳笑之曰:

「彼且奚適也?

我騰躍而上,

不過數仞而下,

翱翔蓬蒿之間,

此亦飛之至也。

而彼且奚適也?」

此小大之辯也。

# src: ZHUANG 1.1.11; Guo Qingfan 16; Wang Shumin 17; Fang Yong 5; Chen Guying 14

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-7a

故夫知效一官,

行比一鄉,

德合一君,

而徵一國者,

其自視也亦若此矣。

而宋榮子猶然笑之。

且舉世而譽之

而不加勸,

舉世而非之

而不加沮,

# src: ZHUANG 1.1.12; Guo Qingfan 17; Wang Shumin 17; Fang Yong 6; Chen Guying 14

# dating: 8110

定乎內外之分,

辯乎榮辱之竟

斯已矣。

彼其於世未數數然也。

雖然,

猶有未樹也。

夫列子御風而行,

泠然善也,

旬有五日而後反。

# src: ZHUANG 1.1.13; Guo Qingfan 17; Wang Shumin 17; Fang Yong 6; Chen Guying 14

# dating: 8110

彼於致福者,

未數數然也。

此雖免乎行,

猶有所待者也。

若夫乘天地之正,

而御六氣之辯,

以遊無窮者,

彼且惡乎待哉!

故曰:

至人無己,

神人無功,

聖人無名。

# src: ZHUANG 1.2.1; Guo Qingfan 22; Wang Shumin 21; Fang Yong 18; Chen Guying 18

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-8a

堯讓天下於許由,

曰:

「日月出矣,

而爝火不息,

其於光也,

不亦難乎!

時雨降矣,

而猶浸灌,

其於澤也,

不亦勞乎!

# src: ZHUANG 1.2.2; Guo Qingfan 22; Wang Shumin 21; Fang Yong 18; Chen Guying 18

# dating: 8110

夫子立而天下治,

而我猶尸之,

吾自視缺然。

請致天下。」

# src: ZHUANG 1.2.3; Guo Qingfan 24; Wang Shumin 22; Fang Yong 18; Chen Guying 18

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-9a

許由曰:

「子治天下,

天下既已治也。

而我猶代子,

吾將為名乎?

名者,

實之賓也。

吾將為賓乎?

# src: ZHUANG 1.2.4; Guo Qingfan 24; Wang Shumin 22; Fang Yong 18; Chen Guying 18

# dating: 8110

鷦鷯巢於深林,

不過一枝;

偃鼠飲河,

不過滿腹。

歸休乎君,

予無所用天下為!

庖人雖不治庖,

尸祝不越樽俎而代之矣。」

# src: ZHUANG 1.2.5; Guo Qingfan 26; Wang Shumin 22; Fang Yong 20; Chen Guying 21

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-10a

肩吾問於連叔曰:

「吾聞言於接輿,

大而無當,

往而不反。

吾驚怖其言,

猶河漢而無極也;

大有逕庭,

不近人情焉。」

# src: ZHUANG 1.2.6; Guo Qingfan 26; Wang Shumin 24; Fang Yong 20; Chen Guying 21

# dating: 8110

連叔曰:「其言謂何哉?」

# src: ZHUANG 1.2.7; Guo Qingfan 28; Wang Shumin 24; Fang Yong 20; Chen Guying 21

# dating: 8110

曰:「藐姑射之山,有神人居焉,

肌膚若冰雪,

淖約若處子。

不食五穀,

吸風飲露。

乘雲氣,

御飛龍,

而遊乎四海之外。

其神凝,

使物不疵癘而年穀熟,

吾以是狂

而不信也。」

# src: ZHUANG 1.2.8; Guo Qingfan 30; Wang Shumin 27; Fang Yong 20; Chen Guying 21

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-11a

連叔曰:「然。」

瞽者無以與乎文章之觀,

聾者無以與乎鍾鼓之聲。

豈唯形骸有聾瞽哉?

夫知亦有之。

是其言也,

猶時女也。

之人也,

之德也,

將旁礴萬物以為一,

# src: ZHUANG 1.2.9; Guo Qingfan 30; Wang Shumin 27; Fang Yong 20; Chen Guying 21

# dating: 8110

世蘄乎亂,

孰弊弊焉以天下為事!

之人也,

物莫之傷,

大浸稽天而不溺,大旱金石流土山焦而不熱。

是其塵垢粃穅,將猶陶鑄堯舜者也,孰肯以物為事!

# src: ZHUANG 1.2.10; Guo Qingfan 31; Wang Shumin 30; Fang Yong 20; Chen Guying 25

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-12a

「宋人資章甫

而適諸越,

越人斷髮文身,

無所用之。

堯治天下之民,

平海內之政,

往見四子藐姑射之山,

汾水之陽,

窅然喪其天下焉。」

# src: ZHUANG 1.3.1; Guo Qingfan 36; Wang Shumin 32; Fang Yong 24; Chen Guying 26

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-13a

惠子謂莊子曰:

「魏王貽我大瓠之種,

我樹之

成而實五石,

以盛水漿,

其堅不能自舉也。

剖之以為瓢,

則瓠落無所容。

非不呺然大也,

吾為其無用而掊之。」

# src: ZHUANG 1.3.2; Guo Qingfan 37; Wang Shumin 33; Fang Yong 24; Chen Guying 27

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-14a

莊子曰:

「夫子固拙於用大矣。

宋人有善為不龜手之藥者,

世世以洴澼絖為事。

客聞之,

請買其方百金。

# src: ZHUANG 1.3.3; Guo Qingfan 37; Wang Shumin 33; Fang Yong 24; Chen Guying 27

# dating: 8110

聚族而謀曰:

「『我世世為洴澼絖,

不過數金;今一朝而鬻技百金,

請與之。』

客得之,

以說吳王。

越有難,

吳王使之將,

# src: ZHUANG 1.3.4; Guo Qingfan 37; Wang Shumin 33; Fang Yong 24; Chen Guying:27

# dating: 8110

冬與越人水戰,

大敗越人,

裂地而封之。

能不龜手,一也;

或以封,

或不免於洴澼絖,

則所用之異也。

# src: ZHUANG 1.3.5; Guo Qingfan 37; Wang Shumin 33; Fang Yong 24; Chen Guying 27

# dating: 8110

今子有五石之瓠,

何不慮以為大樽

而浮乎江湖,

而憂其瓠落無所容?

則夫子猶有蓬之心也夫!」

# src: ZHUANG 1.3.6; Guo Qingfan 39; Wang Shumin 35; Fang Yong 24; Chen Guying 29

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-15a

惠子謂莊子曰:

「吾有大樹,

人謂之樗。

其大本擁腫

而不中繩墨,

其小枝卷曲

而不中規矩,

立之塗,

匠者不顧。

今子之言,

大而無用,

眾所同去也。」

# src: ZHUANG 1.3.7; Guo Qingfan 39; Wang Shumin 37; Fang Yong 24; Chen Guying 29

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_001-16a

莊子曰:

「子獨不見狸狌乎?

卑身而伏,

以候敖者;

東西跳梁,

不避高下;

中於機辟,

死於罔罟。

# src: ZHUANG 1.3.8; Guo Qingfan 39; Wang Shumin 37; Fang Yong 24; Chen Guying 29

# dating: 8110

今夫斄牛,

其大若垂天之雲。

此能為大矣,

而不能執鼠。

今子有大樹,

患其無用,

何不樹之於無何有之鄉,

廣莫之野,

彷徨乎無為其側,

逍遙乎寢臥其下。

不夭斤斧,

物無害者,

無所可用,

安所困苦哉!」