莊子

莊子

KR5c0126_CHANT_008-1a

** 8 駢拇第八

駢拇枝指,

出乎性哉!

而侈於德。

附贅縣疣,

出乎形哉!

而侈於性。

多方乎仁義而用之者,

列於五藏哉!

而非道德之正也。

# src: ZHUANG 8.1.2 Guo Qingfan 314; Wang Shumin 308; Fang Yong 233; Chen Guying 231

# dating: 8110

是故駢於足者,

連无用之肉也;

枝於手者,

樹无用之指也;

多方駢枝於五藏之情者,

淫僻於仁義之行,

而多方於聰明之用也。

# src: ZHUANG 8.1.3 Guo Qingfan 314; Wang Shumin 308; Fang Yong 234; Chen Guying 232

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_008-2a

是故駢於明者,

亂五色,

淫文章,

青黃黼黻之煌煌非乎?

而離朱是已。

多於聰者,

亂五聲,

淫六律,金石絲竹黃鍾大呂之聲非乎?

# src: ZHUANG 8.1.4 Guo Qingfan 314; Wang Shumin 308; Fang Yong 234; Chen Guying 232

# dating: 8110

而師曠是已。

枝於仁者,

擢德塞性

以收名聲,

使天下簧鼓

以奉不及之法非乎?

而曾史是已。

# src: ZHUANG 8.1.5 Guo Qingfan 314; Wang Shumin 308; Fang Yong 234; Chen Guying 232

# dating: 8110

駢於辯者,

纍瓦結繩竄句,

遊心於堅白同異之間,

而敝跬譽无用之言非乎?

而楊墨是已。

故此皆多駢旁枝之道,

非天下之至正也。

# src: ZHUANG 8.1.6 Guo Qingfan 317; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 235

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_008-3a

彼正正者,

不失其性命之情。

故合者不為駢,

而枝者不為跂;

長者不為有餘,

短者不為不足。

是故鳧脛雖短,

續之則憂;

鶴脛雖長,

斷之則悲。

# src: ZHUANG 8.1.7 Guo Qingfan 317; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 235

# dating: 8110

故性長非所斷,

性短非所續,

无所去憂也。

意仁義其非人情乎!

彼仁人何其多憂也?

KR5c0126_CHANT_008-4a

# src: ZHUANG 8.1.8 Guo Qingfan 318; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 235

# dating: 8110

且夫駢於拇者,

決之則泣;

枝於手者,

齕之則啼。

二者,

或有餘於數,

或不足於數,

其於憂一也。

# src: ZHUANG 8.1.9 Guo Qingfan 318; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 235

# dating: 8110

今世之仁人,

蒿目而憂世之患;

不仁之人,

決性命之情而饕貴富。

故意仁義其非人情乎!

自三代以下者,

天下何其囂囂也?

KR5c0126_CHANT_008-5a

# src: ZHUANG 8.2.1 Guo Qingfan 321; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 237

# dating: 8110

且夫待鉤繩規矩而正者,

是削其性也;

待纆索膠漆而固者,

是侵其德也;

屈折禮樂,

呴俞仁義,

以慰天下之心者,

此失其常然也。

# src: ZHUANG 8.2.2 Guo Qingfan 321; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 238

# dating: 8110

天下有常然。

常然者,

曲者不以鉤,

直者不以繩,

圓者不以規,

方者不以矩,

附離不以膠漆,

約束不以纆索。

故天下誘然皆生

而不知其所以生,

同焉皆得

而不知其所以得。

# src: ZHUANG 8.2.3 Guo Qingfan 321; Wang Shumin 313; Fang Yong 237; Chen Guying 238

# dating: 8110

故古今不二,

不可虧也。

則仁義

又奚連連如膠漆纆索,

而遊乎道德之間為哉,

使天下惑也!

KR5c0126_CHANT_008-6a

# src: ZHUANG 8.2.4 Guo Qingfan 323; Wang Shumin 319; Fang Yong 238; Chen Guying 239

# dating: 8110

夫小惑易方,

大惑易性。

何以知其然邪?

自虞氏招仁義以撓天下也,

天下莫不奔命於仁義,

是非以仁義易其性與?

# src: ZHUANG 8.2.5 Guo Qingfan 323; Wang Shumin 319; Fang Yong 238; Chen Guying 239

# dating: 8110

故嘗試論之,

自三代以下者,

天下莫不以物易其性矣。

小人則以身殉利,

士則以身殉名,

大夫則以身殉家,

聖人則以身殉天下。

故此數子者,

事業不同,

名聲異號,

其於傷性以身為殉,

一也。

# src: ZHUANG 8.2.6 Guo Qingfan 323; Wang Shumin 319; Fang Yong 238; Chen Guying 239

# dating: 8110

臧與穀,二人

相與牧羊而俱亡其羊。

問臧奚事,

則挾筴讀書;

問穀奚事,

則博塞以遊。

二人者,事業不同,

其於亡羊均也。

伯夷死名於首陽之下,

盜跖死利於東陵之上,

二人者,所死不同,

其於殘生傷性

均也,

奚必伯夷之是而盜跖之非乎!

# src: ZHUANG 8.2.7 Guo Qingfan 323; Wang Shumin 319; Fang Yong 238; Chen Guying 239

# dating: 8110

天下盡殉也。

彼其所殉仁義也,

則俗謂之君子;

其所殉貨財也,

則俗謂之小人。

# src: ZHUANG 8.2.8 Guo Qingfan 323; Wang Shumin 319; Fang Yong 238; Chen Guying 239

# dating: 8110

其殉一也,

則有君子焉,

有小人焉;

若其殘生損性,

則盜跖亦伯夷已,

又惡取君子小人於其間哉!

KR5c0126_CHANT_008-7a

# src: ZHUANG 8.2.9 Guo Qingfan 327; Wang Shumin 324; Fang Yong 243; Chen Guying 242

# dating: 8110

且夫屬其性乎仁義者,

雖通如曾史,

非吾所謂臧也;

屬其性於五味,

雖通如俞兒,

非吾所謂臧也;

屬其性乎五聲,

雖通如師曠,

非吾所謂聰也;

屬其性乎五色,

雖通如離朱,

非吾所謂明也。

吾所謂臧,非仁義之謂也,

臧於其德而已矣;

吾所謂臧者,

非所謂仁義之謂也,

任其性命之情而已矣;

# src: ZHUANG 8.2.11 Guo Qingfan 327; Wang Shumin 324; Fang Yong 243; Chen Guying 242

# dating: 8110

吾所謂聰者,

非謂其聞彼也,

自聞而已矣;

吾所謂明者,

非謂其見彼也,

自見而已矣。

夫不自見而見彼,

不自得而得彼者,

是得人之得

而不自得其得者也,

適人之適

而不自適其適者也。

# src: ZHUANG 8.2.12 Guo Qingfan 327; Wang Shumin 324; Fang Yong 243; Chen Guying 242

# dating: 8110

夫適人之適

而不自適其適,

雖盜跖與伯夷,

是同為淫僻也。

余愧乎道德,

是以上不敢為仁義之操,

而下不敢為淫僻之行也。