莊子

莊子

KR5c0126_CHANT_021-1a

** 21 田子方第二十一

田子方侍坐於魏文侯,

數稱谿工。

# src: ZHUANG 21.1.2 Guo Qingfan 701; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

文侯曰:

「谿工,子之師邪?」

# src: ZHUANG 21.1.3 Guo Qingfan 701; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

子方曰:「非也,

无擇之里人也;

稱道數當,

故无擇稱之。」

# src: ZHUANG 21.1.4 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

文侯曰:「然則子无師邪?」

# src: ZHUANG 21.1.5 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

子方曰:「有。」

# src: ZHUANG 21.1.6 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

曰:

「子之師誰邪?」

# src: ZHUANG 21.1.7 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

子方曰:「東郭順子。」

# src: ZHUANG 21.1.8 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

文侯曰:

「然則夫子何故未嘗稱之?」

# src: ZHUANG 21.1.9 Guo Qingfan 702; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

子方曰:

「其為人也真,

人貌而天,虛

緣而葆真,

清而容物。

物无道,

正容以悟之,

使人之意也消。

无擇何足以稱之!」

KR5c0126_CHANT_021-2a

# src: ZHUANG 21.1.10 Guo Qingfan 703; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

子方出,

文侯儻然終日不言,

召前立臣而語之曰:

「遠矣,

全德之君子!

# src: ZHUANG 21.1.11 Guo Qingfan 703; Wang Shumin 767; Fang Yong 553; Chen Guying 529

# dating: 8110

始吾以聖知之言仁義之行為至矣,

吾聞子方之師,

吾形解而不欲動,

口鉗而不欲言。

吾所學者真土梗耳,

夫魏真為我累耳!」

KR5c0126_CHANT_021-3a

# src: ZHUANG 21.2.1 Guo Qingfan 704; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 532

# dating: 8110

溫伯雪子適齊,

舍於魯。

魯人有請見之者,

溫伯雪子曰:

「不可。

吾聞中國之君子,

明乎禮義

而陋於知人心,

吾不欲見也。」

# src: ZHUANG 21.2.2 Guo Qingfan 705; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 532

# dating: 8110

至於齊,

反舍於魯,

是人也又請見。

溫伯雪子曰:

「往也蘄見我,

今也又蘄見我,

是必有以振我也。」

KR5c0126_CHANT_021-4a

# src: ZHUANG 21.2.3 Guo Qingfan 705; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 532

# dating: 8110

出而見客,

入而歎。

明日見客,

又入而歎。

其僕曰:

「每見之客也,

必入而歎,

何邪?」

# src: ZHUANG 21.2.4 Guo Qingfan 705; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 532

# dating: 8110

曰:

「吾固告子矣:

『中國之君子,

明乎禮義

而陋乎知人心。』

昔之見我者,

進退一成規,一成矩,

從容一若龍,一若虎,

其諫我也似子,

其道我也似父,

是以歎也。」

# src: ZHUANG 21.2.5 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 533

# dating: 8110

仲尼見之而不言。

子路曰:

「吾子欲見溫伯雪子久矣,

見之而不言,何邪?」

# src: ZHUANG 21.2.6 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 771; Fang Yong 556; Chen Guying 533

# dating: 8110

仲尼曰:

「若夫人者,

目擊而道存矣,

亦不可以容聲矣。」

KR5c0126_CHANT_021-5a

# src: ZHUANG 21.3.1 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 533

# dating: 8110

顏淵問於仲尼曰:

「夫子步亦步,

夫子趨亦趨,

夫子馳亦馳;

夫子奔逸絕塵,

而回瞠若乎後矣!」

# src: ZHUANG 21.3.2 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 533

# dating: 8110

夫子曰:

「回,何謂邪?」

# src: ZHUANG 21.3.3 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 533

# dating: 8110

曰:

「夫子步

亦步也

者,

夫子言

亦言也,

夫子趨

亦趨也

者,

夫子辯

亦辯也,

# src: ZHUANG 21.3.4 Guo Qingfan 706; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 533

# dating: 8110

夫子馳亦馳也

者,

夫子言道,回亦言道也;

及奔逸絕塵,

而回瞠若乎後也者,

夫子不言而信,

不比而周,

无器

而民滔乎前,

而不知所以然而已矣。」

KR5c0126_CHANT_021-6a

# src: ZHUANG 21.3.5 Guo Qingfan 707; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 533

# dating: 8110

仲尼曰:「惡!

可不察與!

夫哀莫大於心死,

而人死亦次之。

日出東方

而入於西極,

萬物莫不比方,

# src: ZHUANG 21.3.6 Guo Qingfan 707; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 534

# dating: 8110

有目有趾者,

待是而後成功,

是出則存,

是入則亡。

萬物亦然,

有待也而死,

有待也而生。

# src: ZHUANG 21.3.7 Guo Qingfan 707; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 534

# dating: 8110

吾一受其成形,

而不化以待盡,

效物而動,

日夜无隙,

而不知其所終;

薰然其成形,

知命

不能規乎其前,

丘以是日徂。

# src: ZHUANG 21.3.8 Guo Qingfan 709; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 534

# dating: 8110

吾終身與汝交一臂

而失之

可不哀與!

汝殆著乎吾所以著也。

彼已盡矣,

而汝求之以為有,

是求馬於唐肆也。

吾服汝也甚忘,

汝服吾也亦甚忘。

# src: ZHUANG 21.3.9 Guo Qingfan 709; Wang Shumin 774; Fang Yong 558; Chen Guying 534

# dating: 8110

雖然,

汝奚患焉!

雖忘乎故吾,

猶有不忘者存。」

KR5c0126_CHANT_021-7a

# src: ZHUANG 21.4.1 Guo Qingfan 711; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 538

# dating: 8110

孔子見老聃,

老聃新沐,

方將被髮而乾,

慹然似非人。

孔子便而待之,

少焉見,

曰:

「丘也眩與,

其信然與?

向者先生形體掘若槁木,

似遺物

離人而立於獨也。」

# src: ZHUANG 21.4.2 Guo Qingfan 712; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

老聃曰:

「吾遊於物之初。」

# src: ZHUANG 21.4.3 Guo Qingfan 712; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

孔子曰:「何謂邪?」

# src: ZHUANG 21.4.4 Guo Qingfan 712; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

曰:

「心困焉而不能知,

口辟焉而不能言,

嘗為汝議乎其將。

至陰肅肅,

至陽赫赫;

肅肅出乎天,

赫赫發乎地;

兩者交通成和

而物生焉,

# src: ZHUANG 21.4.5 Guo Qingfan 712; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

或為之紀

而莫見其形。

消息滿虛,

一晦一明,

日改月化,

日有所為,

而莫見其功。

# src: ZHUANG 21.4.6 Guo Qingfan 712; Wang Shumin 779; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

生有所乎萌,

死有所乎歸,

始終相反乎无端

而莫知乎其所窮。

非是也,

且孰為之宗!」

KR5c0126_CHANT_021-8a

# src: ZHUANG 21.4.7 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

孔子曰:「請問遊是。」

# src: ZHUANG 21.4.8 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

老聃曰:

「夫得是,至美至樂也,

得至美而遊乎至樂,

謂之至人。」

# src: ZHUANG 21.4.9 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

孔子曰:「願聞其方。」

# src: ZHUANG 21.4.10 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

曰:

「草食之獸不疾易藪,

水生之蟲不疾易水,

行小變而不失其大常也,

喜怒哀樂不入於胸次。

夫天下也者,

萬物之所一也。

# src: ZHUANG 21.4.11 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

得其所一而同焉,

則四支百體將為塵垢,

而死生終始將為晝夜

而莫之能滑,

而況得喪禍福之所介乎!

# src: ZHUANG 21.4.12 Guo Qingfan 714; Wang Shumin 7i2; Fang Yong 563; Chen Guying 539

# dating: 8110

棄隸者若棄泥塗,

知身貴於隸也,

貴在於我

而不失於變。

且萬化

而未始有極也,

夫孰足以患心!

已為道者解乎此。」

KR5c0126_CHANT_021-9a

# src: ZHUANG 21.4.13 Guo Qingfan 716; Wang Shumin 7i3; Fang Yong 563; Chen Guying 540

# dating: 8110

孔子曰:

「夫子德配天地,

而猶假至言以脩心,

古之君子,

孰能脫焉?」

# src: ZHUANG 21.4.14 Guo Qingfan 716; Wang Shumin 7i3; Fang Yong 563; Chen Guying 540

# dating: 8110

老聃曰:「不然。

夫水之於汋也,

无為而才自然矣。

至人之於德也,

不脩

而物不能離焉,

若天之自高,

地之自厚,

日月之自明,

夫何脩焉!」

# src: ZHUANG 21.4.15 Guo Qingfan 716; Wang Shumin 7i3; Fang Yong 564; Chen Guying 540

# dating: 8110

孔子出,

以告顏回曰:

「丘之於道也,

其猶醯雞與!

微夫子之發吾覆也,

吾不知天地之大全也。」

KR5c0126_CHANT_021-10a

# src: ZHUANG 21.5.1 Guo Qingfan 717; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 543

# dating: 8110

莊子見魯哀公,

哀公曰:

「魯多儒士,

少為先生方者。」

# src: ZHUANG 21.5.2 Guo Qingfan 717; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 543

# dating: 8110

莊子曰:「魯少儒。」

# src: ZHUANG 21.5.3 Guo Qingfan 717; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 543

# dating: 8110

哀公曰:「舉魯國而儒服,

何謂少乎?」

# src: ZHUANG 21.5.4 Guo Qingfan 718; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 543

# dating: 8110

莊子曰:「周聞之,

儒者冠圜冠者,

知天時;

履句屨者,

知地形;

緩佩玦者,

事至而斷。

# src: ZHUANG 21.5.5 Guo Qingfan 718; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 544

# dating: 8110

君子有其道者,

未必為其服也;

為其服者,

未必知其道也。

公固以為不然,

何不號於國中曰:

『无此道而為此服者,

其罪死!』」

KR5c0126_CHANT_021-11a

# src: ZHUANG 21.5.6 Guo Qingfan 718; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 544

# dating: 8110

於是哀公號之五日,

而魯國无敢儒服者,

獨有一丈夫,儒服

而立乎公門。

公即召而問以國事,

千轉萬變而不窮。

# src: ZHUANG 21.5.7 Guo Qingfan 718; Wang Shumin 786; Fang Yong 568; Chen Guying 544

# dating: 8110

莊子曰:

「以魯國而儒者一人耳,

可謂多乎?」

# src: ZHUANG 21.6.1 Guo Qingfan 719; Wang Shumin 786; Fang Yong 570; Chen Guying 545

# dating: 8110

百里奚爵祿不入於心,

故飯牛而牛肥,

使秦穆公忘其賤,

與之政也。

有虞氏

死生不入於心,

故足以動人。

# src: ZHUANG 21.7.1 Guo Qingfan 719; Wang Shumin 786; Fang Yong 570; Chen Guying 546

# dating: 8110

宋元君將畫圖,

眾史皆至,

受揖

而立;

舐筆和墨,

在外者半。

有一史後至者,

儃儃然不趨,

# src: ZHUANG 21.7.2 Guo Qingfan 719; Wang Shumin 786; Fang Yong 570; Chen Guying 546

# dating: 8110

受揖不立,

因之舍。

公使人視之,

則解衣

槃礴臝。

君曰:

「可矣,

是真畫者也。」

KR5c0126_CHANT_021-12a

# src: ZHUANG 21.8.1 Guo Qingfan 720; Wang Shumin 789; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

文王觀於臧,

見一丈夫釣,

而其釣莫釣;

非持其釣

有釣者也,

常釣也。

# src: ZHUANG 21.8.2 Guo Qingfan 720; Wang Shumin 789; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

文王欲舉

而授之政,

而恐大臣父兄之弗安也;

欲終而釋之,

而不忍百姓之无天也。

於是旦而屬之夫夫曰:

# src: ZHUANG 21.8.3 Guo Qingfan 720; Wang Shumin 789; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

「昔者寡人夢見良人,

黑色而髯,

乘駁馬而偏朱蹄,

號曰:

『寓而政於臧丈人,

庶幾乎民有瘳乎!』」

# src: ZHUANG 21.8.4 Guo Qingfan 721; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

諸大夫蹴然曰:

「先君命王也。」

# src: ZHUANG 21.8.5 Guo Qingfan 721; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

文王曰:「然則卜之。」

# src: ZHUANG 21.8.6 Guo Qingfan 722; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 547

# dating: 8110

諸大夫曰:「先君之命,

王其无它,

又何卜焉!」

# src: ZHUANG 21.8.7 Guo Qingfan 722; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 548

# dating: 8110

遂迎臧丈人

而授之政。

典法无更,

偏令无出。

三年,

文王觀於國,

則列士壞植

散群,

長官者不成德,

斔斛不敢入於四境。

# src: ZHUANG 21.8.8 Guo Qingfan 722; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 548

# dating: 8110

列士壞植

散群,

則尚同也;

長官者不成德,

則同務也;

斔斛不敢入於四境,

則諸侯无二心也。

# src: ZHUANG 21.8.9 Guo Qingfan 723; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 548

# dating: 8110

KR5c0126_CHANT_021-13a

文王於是焉以為大師,

北面而問曰:

「政可以及天下乎?」

臧丈人昧然而不應,

泛然而辭,

朝令而夜遁,

終身无聞。

# src: ZHUANG 21.8.10 Guo Qingfan 723; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 548

# dating: 8110

顏淵問於仲尼曰:

「文王其猶未邪?

又何以夢為乎?」

# src: ZHUANG 21.8.11 Guo Qingfan 723; Wang Shumin 790; Fang Yong 572; Chen Guying 548

# dating: 8110

仲尼曰:「默,

汝无言!

夫文王盡之也,

而又何論刺焉!

彼直以循斯須也。」

KR5c0126_CHANT_021-14a

# src: ZHUANG 21.9.1 Guo Qingfan 724; Wang Shumin 795; Fang Yong 576; Chen Guying 551

# dating: 8110

列御寇為伯昏无人射,

引之盈貫,

措杯水其肘上,

發之,

適矢復沓,

方矢復寓。

當是時,猶象人也。

# src: ZHUANG 21.9.2 Guo Qingfan 725; Wang Shumin 795; Fang Yong 576; Chen Guying 551

# dating: 8110

伯昏无人曰:

「是射之射,

非不射之射也。

嘗與汝登高山,

履佹石,

臨百仞之淵,

若能射乎?」

# src: ZHUANG 21.9.3 Guo Qingfan 725; Wang Shumin 795; Fang Yong 576; Chen Guying 551

# dating: 8110

於是无人遂登高山,

履危石,

臨百仞之淵,

背逡巡,

足二分垂在外,

揖御寇而進之

御寇伏地,

汗流至踵。

# src: ZHUANG 21.9.4 Guo Qingfan 725; Wang Shumin 795; Fang Yong 576; Chen Guying 551

# dating: 8110

伯昏无人曰:

「夫至人者,

上闚青天,

下潛黃泉,

揮斥八極,

神氣不變。

今汝怵然有恂目之志,

爾於中也殆矣夫!」

KR5c0126_CHANT_021-15a

# src: ZHUANG 21.10.1 Guo Qingfan 726; Wang Shumin 798; Fang Yong 578; Chen Guying 553

# dating: 8110

肩吾問於孫叔敖曰:

「子三為令尹

而不榮華,

三去之

而无憂色。

吾始也疑子,

今視子之鼻閒栩栩然,

子之用心獨奈何?」

# src: ZHUANG 21.10.2 Guo Qingfan 726; Wang Shumin 798; Fang Yong 578; Chen Guying 553

# dating: 8110

孫叔敖曰:

「吾何以過人哉!

吾以其來不可卻也,

其去不可止也,

吾以為得失之非我也,

而无憂色而已矣。

我何以過人哉!

且不知其在彼乎,

其在我乎?

# src: ZHUANG 21.10.3 Guo Qingfan 726; Wang Shumin 798; Fang Yong 578; Chen Guying 553

# dating: 8110

其在彼邪?

亡乎我;

在我邪?

亡乎彼。

方將躊躇,

方將四顧,

何暇至乎人貴人賤哉!」

KR5c0126_CHANT_021-16a

# src: ZHUANG 21.10.4 Guo Qingfan 727; Wang Shumin 798; Fang Yong 578; Chen Guying 553

# dating: 8110

仲尼聞之曰:

「古之真人,

知者不得說,

美人不得濫,

盜人不得刦,

伏戲黃帝不得友。

# src: ZHUANG 21.10.5 Guo Qingfan 727; Wang Shumin 798; Fang Yong 578; Chen Guying 553

# dating: 8110

死生亦大矣,

而无變乎己,

況爵祿乎!

若然者,

其神經乎大山而无介,

入乎淵泉而不濡,

處卑細而不憊,

充滿天地

而不窕,既以與人

己愈有。」

KR5c0126_CHANT_021-17a

# src: ZHUANG 21.11.1 Guo Qingfan 728; Wang Shumin 802; Fang Yong 580; Chen Guying 555

# dating: 8110

楚王與凡君坐,

少焉,

楚王左右曰

凡亡者三。

凡君曰:

「凡之亡也,

不足以喪吾存。

夫『凡之亡不足以喪吾存』,

則楚之存不足以存存。

由是觀之,

則凡未始亡,

而楚未始存也。」